دبستان ودانستن

ایجاد رنگین کمان

آزمايشي خدمتتان معرفي مي كنيم كه به راحتي مي توانيد آن را در كلاس انجام دهيد. شروع كنيد : چرا درآسمان رنگين كمان تشكيل مي شود ؟ در اين آزمايش مي خواهيم نور سفيد چراغ قوه را به رنگ هاي رنگين كمان تجزيه كنيم كه با دليل آن آشنا شويد . آن چه نياز داريم : كاغذ سفيد – ظرف شيشه اي – آب – چراغ قوه – خمير بازي – آينه

1.  ظرف را تا نيمه از آب پر كنيد. ( بهتر است ظرف گشادي مثل يك مرغ خوري را در نظر بگيريد .)

2.  آينه را به طور مايل در ظرف قرار دهيد.( با استفاده از خمير بازي آينه را به ته ظرف بچسبانيد )

3.  چراغ قوه را در كنار ظرف نگه داريد . نورآن را به قسمتي از آينه كه زير آب است ، بتابانيد.

4.  اگر كاغذ سفيد را بالاي چراغ قوه نگه داريد ، روي آن رنگين كمان تشكيل خواهد شد

.( نور سفيد به رديفي از رنگ هاي آبي تا قرمز تجزيه مي شود . با حركت دادن و كج و راست كردن چراغ قوه مي توانيد كاري كنيد كه رنگين كمان را بهتر ببيند .)

 اگر هنگامي كه خورشيد مي تابد ، باران ببارد، قطره هاي ريز باران نور سفيد خورشيد را به رنگ هاي مختلف تجزيه ميكنند و در آسمان رنگين كمان تشكيل مي شود . اين درست مشابه همان پديده اي است كه در آزمايش بالا با نور چراغ قوه و آب داخل ظرف رخ داد

گروه جامد در حالی که درجای خود ثابت ایستاده اندمی خوانند:

جامدیم ، ما جامدیم                     هر جا بریم ثابتیم

شکل ما عوض نمی شه        چه تو لیوان ، چه شیشه

مثالامون اینه                       سنگ وگلاب و شیشه

گروه های بعد درحالی که دست یکدیگر را گرفته اند و آرام حرکت می کنند ، می خوانند :

مایعیم و مایعیم                          ما دوستان جامدیم

اما یه فرقی داریم           شکل ظرف رو دوست داریم

توی هر ظرفی بریم               شکل همون رو داریم

مثال های ما اینه                     شیر وگلاب وشیره

گروه سوم در حالی که دست های یکدیگر را رها کرده واز هم فاصله دارند ، حرکت می کنند و می خوانند :

ما گازیم و ما گازیم              هی در حال پروازیم

هر جایی که بریم ما           آن جا را پر می سازیم

مثال های ما اینهاست          دود و بخار وهواست

1)  مرگبارترین زمین لرزه ای که در کشور ما به وقوع پیوسته، مربوط است به خرداد ماه 1369 در زنجان و گیلان، برای بسیاری هنوز خاطره تلخ درگذشت 40000 تا 50000 نفر از ساکنان مناطق شمال و شمال غرب کشور تازه است.

2) در زلزله بم نیز که 26 دسامبر 2003 برابر 5 دی 1382 روی داد نزدیک به 30 هزار نفر کشته شدند. در این زمین لرزه همچنین تقریبا تمام ارگ تاریخی بم ویران شد.

3) زلزله طبس در شهریور ماه 1357 خسارات مالی و جانی فراوانی برجای گذاشت. در این زلزله حدود 25000 نفر جان باختند و حدود همین تعداد زخمی و بی خانمان شدند.

4) زلزله 3/7 ریشتری دشت بیاض در شهریور ماه 1347 به قدری گسترده بود که برآورد تلفات ناشی از آن مقداری تقریبی در حدود 12000 تا 20000 بوده است و مقدار دقیقی برای آن ارائه نشده است.

5) در مقام پنجم زمین لرزه بوئین زهرا قراردارد که به لحاظ میزان خسارات مالی در مقیاسی بسیار وسیع از موارد قبل به وقوع پیوسته است. در شهریور 1341 ، یک زلزله 3/7 ریشتری این منطقه را تقریباً با خاک یکسان کرد و جان 12230 نفر را گرفت.

6) یک زلزله 1/7 ریشتری تعطیلات نوروزی مردم قیر کرزین را در فروردین 1351 به عزا تبدیل کرد و آنها را در سوگ 5100 نفر از همشهریانشان نشاند.

7) در شمال غرب ایران، شهرهای مرزی با روسیه 5000 نفر از ساکنان خود را در آذر 1355 بر اثر یک زلزله 3/7 ریشتری از دست دادند.

8) زلزله 2/8 ریشتری مکران در آذر سال 1324 باعث جان باختن حدود 4000 نفر از ساکنان آن مناطق در بلوچستان شد. اگر چه این زلزله به لحاظ بزرگی، در ایران بی سابقه بوده است، اما به دلیل کم تراکم بودن منطقه خسارات جانی گسترده در پی نداشته است.

9) تقریباً 3300 نفر از ساکنان شهر درگز در شمال خراسان و روستاهای اطراف آن بر اثر زلزله 4/7 ریشتری در اردیبهشت 1308 جان باختند.

10) شهر گلباف در خرداد سال 1360 توسط زمین لرزه ای به بزرگی 9/6 ریشتر به لرزه درآمد و براثر آن حدود 3000 نفر جان خود را از دست دادند.

11)زلزله اردیبهشت ماه 1309 در سلماس با بزرگی 2/7 ریشتر که در رده ده زمین لرزه مرگبار ایران قرار دارد، جان 2500 نفر را گرفت.

در سال هاي اخير تأكيد فراواني براي بكار گيري روش هاي نوين آموزشي در جريان يادگيري – ياددهي شده است . ايجاد اين تحول در محيط هاي آموزشي مي طلبد تا همكاران ارجمند روش ارزشيابي خويش را با آن روش ها هماهنگ نمايند. ارزشيابي بايد به گونه اي تغيير كند كه بتواند به طور هم زمان به اهداف دانشي و مهارتي و نگرشي توجه كند.
بنابراين جهت طراحي سؤالات هماهنگ نظر عزيزان همكار را به موارد ذيل معطوف مي داريم. توصيه مي گردد كه سؤالات در برگيرنده ي موارد زير باشد:
1. تفكر بهتر وعميق تر از راه درك اطلاعات ساده و پيچيده و برقراري ارتباط بين اين اطلاعات.
2. طبقه بندي مفاهيم آموخته شده تجزيه وتحليل آموخته ها و كاربرد آن ها در حل مسايل واقعي.
3. توجه به مفاهيم اساسي چون: بهداشت وصرفه جويي حفظ محيط زيست و بررسي همه جانبه ي يك موضوع.
براي رسيدن به آن موارد رعايت نكات مطرح شده را ضروري مي دانيم.
1. از پرسش هاي دانش محور و حافظه مدار فقط در حد مفاهيم اصلي كتاب و به طورمحدود استفاده شود درطراحي سؤالات بر مفاهيم بيش تر از تعريف ها تأكيد شود.
2. از پرسش هاي مهارت محور مانند تفسير جدول ، نمودار، درك مفهوم از يك متن داده شده ، مقايسه و نتيجه گيري و... در امتحان استفاده شود.
3. ازطرح سؤالات (ص – غ) ونيز پرسش هاي چند گزينه اي كم تر استفاده شود . در صورت طرح چنين سؤالاتي براي پاسخ ، از فراگيران دليل خواسته شود.
4. تاحد ممكن سعي شود در بعضي از سؤالات، موضوع سؤال در قالب يك داستان يا توصيف يك موقعيت مطرح شود.
5. از آوردن سؤالاتي با عنوان آزمايش كنيد، تحقيق كنيد ، اطلاعات جمع آوري كنيد ، مشاهده كنيد ، اندازه بگيريد ، يك پله بالاتر و علوم و فناوري در سؤالات هماهنگ كتبي پرهيز شود . ارزشيابي از آن ها مي تواند در قسمت ارزشيابي مستمر و يا آزمون هاي عملي صورت بگيرد.
6. طرح سؤال از شكل كتاب و يا زير نويس آن ها ، هنگامي با ارزش است كه مطالب ، شكل و زيرنويس آن ها با متن درس ارتباط مستقيم داشته باشد. از مفاهيم اصلي درس تلقي شود ، در چنين سؤالاتي هم چون ، نام گذاري و شناسايي شكل داده شده و مشخص كردن اجزاي آن ونيز سؤالاتي كه پاسخ گويي به آن ها مستلزم مقايسه دو تصوير يا تفسير تصوير يا مفهوم سازي از يك شكل باشد،بسيار ارزشمند و مفيد است.
ترسيم دوباره ي شكل هاي كتاب به عنوان پرسش امتحان هماهنگ پاياني توصيه نمي شود.
7. طرح سؤال از مفاهيم موجود در متن كتاب و نيز كادرهايي مانند: بحث كنيد، فكر كنيد، تفسير كنيد و محاسبه كنيد در امتحانات داخلي و هماهنگ با رعايت ملاك هاي كيفي يك سؤال خوب، بسيار مناسب و ضروري است.
8. طرح سؤال از جدول ها ، آمار و ارقام ، تاريخ زندگي دانشمندان، علايم اختصاري و ديگر اطلاعات مشابه در صورتي توصيه مي گردد كه از اين اطلاعات به عنوان پيش نياز استفاده شود و فراگيران پس از بررسي و تفسير اين اطلاعات،به پرسش پاسخ دهند. از پرسش مستقيم حافظه مدار از اين قسمت ها توصيه نمي شود.
9. در طراحي سؤالات سعي شود، از قالب هاي متنوع در طرح سؤال مانند: نقشه هاي مفهومي ، دادن يك متن و پرسيدن پرسش از اين متن، كه به يكي دو سؤال در متن جواب وجود داشته باشد و پاسخ سؤال ديگري مستقيماً در متن نباشد و از مفهوم كلي درك شود.
10. طرح مسايل مناسب كه با اعداد و موقعيت هاي واقعي و تفسير نتايج همراه باشند. از سؤالات تصويري نيز استفاده شود .
توجه شود كه در طراحي سؤال وچينش آن ها در سال هاي متمادي بهتر است كه طراحات سؤال نوآوري داشته و از آوردن سؤالات كليشه اي و تكراري جلوگيري شود.
11. توصيه مي شود براي سؤالاتي كه پاسخ گويي به آن ها نياز به محاسبات رياضي دارد در نوبت دوم و شهريور ماه در مجموع 5/1 نمره بيشتر نباشد.
12. در طراحي كليد تصحيح، امتحانات هماهنگ، بايد دقت شود كه در مورد سؤالات واگرا، امكان پاسخ هاي گوناگون وجود دارد بنابراين طراح بايد كليد را طوري طراحي كند كه قابليت انعطاف داشته باشد. تا حق دانش آموزان ضايع نگردد.

http://www.oloom.ir

در طول تاریخ حیات بشر زلزله های زیادی رخ داده است که همین امر باعث شده تا بشر دلایلی برای چرایی وقوع زلزله ذکر نماید . در دوره های قدیم وباستان که علم ودانش بشری اندک بوده ونسبت به پدیده های مختلف طبیعی جهل داشته و در عین حال بدنبال منشاءآنها هم بوده است و چون علتی را نمی دیده منشاء حواذث طبیعی مثل زلزله را به نیروهای ناشناس غیرطبیعی و ماوراء طبیعی نسبت می دادند . زلزله را خشم خدایان بر بشر یا خشم پلوتون می دانستند. با افزایش علم وبالا رفتن سطح دانش انسان بتدریج بدنبال منشاء و علل حوادث طبیعی در خود طبیعت رفت .
ارسطو معتقد بود که در حفره های زیر زمین گازهای وجود دارد ، زمانی که این گازها رها می شوند باعث ایجاد زلزله می شود . البته این نظریه را می توان در زلزله هایی که اطراف آتشفشانها رخ می دهد تا حدودی بکار برد.
به استثنای زلزله هایی که اطراف آتشفشانها رخ می دهد زلزله نتیجه عکس العمل ناگهانی وسریع پوسته زمین در مقابل نیروهای شدید، کند ولی مداومی است که در درون زمین تدریجاً از بین می روند، این عکس العمل در ساختمان زمین شناسی موجب ایجاد گسل می شود . بعبارت دیگر سنگهای تشکیل دهنده زمین ، در طول عمر خود ، سخت تحت تاثیر نیروهای مختلف قرار می گیرند و نتیجه اعمال این نیروها ، تولید نیروهای داخلی در آنهاست که شدت آنها بر واحد سطح “ تنش ” خوانده می شود . تا زمانی که تنش موثر برسنگ از حد تحمل سنگ تجاوز نکند سنگ پایدار می ماند، هنگامی که تنش موثر برسنگ از حد تحمل تجاوز کند سنگ گسیخته و گسل ایجاد می شود . ضمن ایجاد گسل ارتعاشاتی بوجود می آید که منجر به زلزله می شود.
اگر نیروی کند ومداوم که مقدارجابجائی ناشی ازآن بر حسب سانتی متر در سال قابل اندازه گیری باشد،سنگهای سخت ومستحکم را تحت تاثیر قرار دهد، سنگهای مزبور با سرعت چندین متر در هزارم ثانیه شکسته می شوند ، که همان گسل است . جابجائی زمین بر اثر زلزله ممکن است افقی ،قائم ،مایل یا مورب باشدومیزان آن ممکن است ازیک سانتی متر تا بیست مترتغیر کند . پهنای منطقه گسل دهها تا صدها متر بوده وطول آن از یک تا هزارکیلومترمی تواند باشد .
اگر چه ایجاد گسل نتیجه زمین لرزه ها است اما اکثر زلزله ها روی گسل های قدیمی متمرکزند.
زلزله پدیده انفجاری است که در آن میلیونها گسیختگی کوچک به دنبال هم بکار می افتند ومانند یک انفجار شیمیایی میلیونها واکنش شیمیایی بدنبال هم درآن نقش دارند. رابطه گسلـ زلزله رابطه ای دوطرفه است . وجود گسل های زیاد دریک منطقه موجب بروز زلزله است .زلزله گسل جدیدی را بوجود می آورد ودر نتیجه تعداد شکستها زیادتر شده وبه این ترتیب قابلیت زلزله در این منطقه افزایش می یابد.
بنابراین می توان نتیجه گرفت نیروهای مختلف مجموعه سنگی را تحت تاثیرقرارمی دهند . مجموعه مزبور کمی تغییر شکل می دهد ولی با توجه به خاصیت پلاستیکی خود مقاومت می کند. دراین حال کشش های درونی در مجموعه مزبور متمرکز می شوند ، هنگامی که این نیرو خیلی زیاد شود و از آستانه مقاومت سنگ تجاوز کند سنگ شکسته شده وتنشها را آزاد می کند در این حالت دوطرف شکستگی دچار جابجائی شده تا حدی که نیروهای مزبور را خنثی نماید . این همان فرضیه پلاستیکی “ رِد ” است .
البته غیراز شکست وجابجائی سنگها عواملی مثل فروریختن سقف غارهای زیرزمینی ، انفجارهای هسته ای ، انفجارهای آتشفشانی نیز می تواند ایجاد زلزله نماید.

ویروس چیست؟

ویروس ها آنقدر کوچکند که با چشم غیر مسلح دیده نمی شوند. نمی توانند به خودی خود تکثیر شوند، از اینرو باید به یک سلول میزبان حمله کرده و بر آن غلبه کنند تا بتوانند ذرات ویروسی بیشتری بسازند.

ویروس ها از مواد ژنتیکی (DNA یا RNA) تشکیل شده اند که با پوسته ای پروتئینی احاطه می شوند. آنها قادر به نزدیک شدن به سلول ها و وارد شدن به آنها هستند. سلول های غشای مخاطی، مثل سلول هایی که در راه تنفسی که از آن هوا را استنشاق می کنیم وجود دارند، چون با پوسته ی پروتئینی پوشیده نشده اند، معمولاً درمقابل حملات ویروسی ضعیف هستند.

باکتری چیست؟

باکتری ها موجوداتی تک سلولی اند. این موجودات از آنجا که قدرت تقسیم شدن دارند، می توانند به خودی خود تکثیر شوند. شکل آنها متغیر است و پزشکان با استفاده از این خصوصیات آنها را به گروه های مختلف تقسیم می کنند. باکتری ها همه جا وجود دارند، داخل و خارج از بدن ما. اکثر آنها کاملاً بی خطر هستند و حتی برخی آنها برای بدن فایده هم دارند. اما بعضی باکتری ها ممکن است باعث ایجاد بیماری شوند. دلیل آن ممکن است این باشد که در محل نامناسبی وارد شده اند و یا صرفاً به منظور حمله کردن به بدن ما ساخته شده اند.

بیماری چطور از طریق ویروس و باکتری منتقل می شود؟

بیماری های ویروسی و باکتریایی هر دو به شیوه های یکسان منتقل می شوند:

• فردی که سرماخورده باشد می تواند بیماری را با عطسه یا سرفه منتقل کند.
• باکتری و ویروس از طریق لمس کردن یا دست دادن با فردی دیگر پخش می وند.
• دست زدن به غذاها با دستان آلوده نیز باعث انتقال ویروس یا باکتری از طریق روده و امعاء درونی می شود.
• مایعات بدن مثل خون، بزاق، و مایع منی ممکن است حاوی موجودات آلوده باشد و انتقال این مایعات، مثلاً با تزریق یا رابطه ی جنسی، اهمیت زیادی دارد به ویژه برای بیماری های ویروسی مثل هپاتیت و ایدز.

چطور از بیماری جلوگیری کنیم؟

• دستانتان را به طور کامل بشویید (این کار معمولاً بهترین راه جلوگیری از ابتلا به سرماخوردگی است).
• دست دادن با فردی که سرماخورده است خطرناک است، به همین دلیل سعی کنید بعد از دست دادن از لمس کردن بینی و چشمها خودداری کنید.
• غذاها باید تا حد امکان سریع پخته شود یا سرد شود.
• سبزیجات  گوشت را باید به طور جداگانه بسته بندی کرد و د طبقات مختلف یخچال نگه داری نمود.
• گوشت باید قبل از مصرف به خوبی پخته شود.
• به یاد داشته باشید که غذاهایی که حاوی این موجودات میکروسکوپی هستند، ممکن است بو و ظاهر بد نداشته باشند.
• بعضی از این موجودات با پخته شدن غذا می میرند اما ممکن است بقایایی سمی از خود به جای بگذارند که باعث ایجاد حالت تهوع و استفراغ می شود.
• استفاده از کاندوم در رابطه ی جنسی انتقال بیماری هایی که معمولاً از طرق رابطه ی جنسی منتقل می شوند را تا حد زیادی کاهش می دهد.

بیماری های باکتریایی چطور درمان می شوند؟

بیماری های باکتریایی معمولاً با مصرف یک آنتی بیوتیک خاص که فقط باکتری که باعث بیماری شده را می کشد، درمان می شوند. پزشک برای امینان از نوع درمانی که باید برای شما استفاده کند، معمولاً از شما نمونه ی ادرار می گیرد یا گلویتان را بررسی می کند.

بیماری های ویروسی چطور درمان می شوند؟

ویروس ها تا زمانیکه وارد سلول های بدن نشوند، قادر به تکثیر نیستند. به همین دلیل است که درمان بیماری های ویروسی معمولاً به سیستم دفاعی بدن خود بیمار واگذار می شود. درمان بیماری های ویروسی مثل آنفولانزا شامل موارد زیر است:

• خوردن مقدار کافی آب
• خانه ماندن. افرادی که در چنین موقعیت هایی سر کار یا مدرسه می روند، نه تنها ممکن است این ویروس را به همکاران یا همکلاسی هایشان منتقل کنند، بلکه احتمال زیادی وجود دارد عفونت باکتریایی هم بگیرند.
• استفاده از مسکن یا سایر داروهای مشابه برای پایین آوردن درجه حرارت بدن.
• برای اکثر بیماری های ویروسی واکسن ساخته شده است. واکسن به بدن برای مقابله با این بیماریها کمک میکند.

تعداد کثیری از درمان های ضدویروسی ساخته شده است که از تکثیر ویروس ها جلوگیری کرده و باعث می شود بیماری سریعتر روند درمان خود را طی کند. اما متاسفانه این درمان ها هنوز روی تعداد اندکی از ویروس ها قابل استفاده است.

آنتی بیوتیک هیچ تاثیری بر بیماری هایی مثل سرماخوردگی یا آنفولانزا ندارد و بهتر است مصرف آنتی بیوتیک را برای بیماری های باکتریایی محدود کنیم که به خودی خود بهبود نمی یابند. مصرف بیش از حد آنتی بیوتیک، با ترغیب بدن برای رشد باکتری های مقاوم دربرابر آنتی بیوتیک، اثر آن را کاهش می دهد.

منبع : http://www.mardoman.com/health/virusb.aspx

زیر سطح زمینی که ما برآن گام می گذاریم بـر خــلاف سطــــح سـخت وجامدآن ویژگیهای خاص خود را دارد. با افزایش عمق هم جنس وهم حالت مواد سازنده زمین تغییر می کند . این همان چیزی است که باعث تعجب و شگفتی می شود . کره زمین را براساس تغییر خواص فیزیکی وشیمیایی آن به چند لایه تقسیم می نمایند.

پوسته(crust)

دانشمندان علوم زمین و زلزله شناس با مطالعه امواج ثبت شده زلزله ها درایستگا ههای زلزله سنجی وزلزله شناسی به این واقعیات متفاوت از هم پی برده اند. اولین بررسی ها که در این زمینه انجام شده است بیانگر تغییر روند امواج در اعماق چهل کیلومتری خشکیها و پنج کیلومتری کف اقیانوسها می باشد جائی که بنام حد فاصل بین پوسته و گوشته شناخته می شود و به افتخار کاشف آن« موهوروویچ» استاد دانشگاه زاگرب به نام انفصال «موهو» معروف شده است . ضخامت متوسط قسمت جامد پانزده کیلومتر و وزن مخصوص آن 2.7 است .
این انفصال مرز بین انواع مختلف سنگها است و با یک افزایش تند در سرعت امواج PوS مشخص می شود . این قسمت از زمین بنام“ پوسته ” زمین معروف است که درمقایسه با شعاع زمین ضخامت نا چیزی دارد . ضخامت پوسته زمین در زیر اقیانوسهانازکتر از قاره ها است .( حداقل 10 کیلومتر در زیردریاهاوحداکثر 60 کیلومتر در زیر خشکیها )
پوسته زمین از دوبخش تشکیل می شود :
!! بخش سیال (SIAL )
بخش سیال (SIAL )که بیشتر از سنگهای گرانیتی و گرانودیوریت تشکیل و بعلت فراوانی عناصر سلیسیم و آلومینیوم ( SI-AL ) بنام سیال خوانده می شود.
!! بخش سیما ( SIMA )
بخش سیما ( SIMA )که قشر زیرین پوسته است و بیشتر از بازالتی تشکیل شده وبه علت دارابودن سیلسیم ومنیزیم ( SI-MG ) به نام سیما معروف است .
البته از تخریب سنگهای دو بخش بالا طبقه رسوبی تشکیل می گرددکه شامل آبرفتها ونهشته های مختلف است .ضخامت این طبقه در گودیها گاهی به 10 کیلومتر می رسد وبعضی جاها دگرگون شده اند.

گوشته یا جبه (mantle)
دومین گسستگی که در روند امواج منتشر شده از زلزله ها مشاهده می شود در عمق 2900کیلومتری از سطح زمین است و بنام “گوتنبرگ”معروف است.
حد فاصل بین گسستگی موهوروویچ وگوتنبرگ بنام گوشته معروف است.در گوشته نیز خصوصیات امواج لرزه ای تغییر می نمایدکه با توجه به همین تغییر به چندبخش تقسیم می شود:
الف ) لایه بالایی : این بخش منشاء بسیاری از فعالیتهای زمین شناسی است همانندفغالیتهای ماگمایی ، زلزله های عمیق و تغییر مکان قاره ها.بخش بالایی همراه با پوسته یک لایه به ضخامت 70تا 100کیلومتررا تشکیل می دهدکه از سنگهای سخت وشکننده تشکیل می دهدوبنام “ سنگ کره ”خوانده می شود . سنگ کره به قطعاتی تقسیم شده که به هر یک از آنها“صفحه” می گویند. صفحه ها نسبت به یکدیگر در حال تغییر و جابجائی می باشند که این حرکتها رویدادهای زمین شناسی را بوجود میآورد. محققین زمین شناسی بر وجود سنگهای فو ق بازی در این قسمت اتفاق نظر دارند، اما در مورد توزیع آن اتفاق نظر ندارند.
در زیر سنگ کره ناحیه ای به نام “سست کره” معروف است .سرعت امواج لرزه ای در این قسمت کاهش می یابدوبه لایه ای کم سرعت هم معروف است.
ب)- ناحیه عبور :این منطقه بین 400 تا حدود 1000 کیلومتری عمق زمین است . در این قسمت شاهد افزایش نسبی سرعت امواج هستیم که بیانگر تغییر ماهیت سنگهای این قسمت است
ج )- گوشته پائینی : از عمق 1000 تا 2900 کیلومتر عمق زمین است . در این قسمکت سنگها چگال وبسیار الاستیک اند وسرعت امواج زلزله بصورت تقریباً یکنواختی افزایش می یابد.
در زیرگوشته زمین از عمق 2900 کیلومتری تا مرکز زمین هسته زمین قراردارد. درهسته زمین د عمق 5120 کیلومتری یک انفصال در خواص الستیک هسته وجود داردکه هسته رابا توجه به آن بدو قسمت خارجی و داخلی تقسیم می کنند. از آنجا که امواج عرضی از هسته خارجی عبور نمی کنند بایستی این قسمت را مایع دانست و چون درهسته داخلی سرعت امواج افزایش می یابد این قسمت را جامد می دانند.

هسته(core)

جنس هسته زمین را بیشتر نیکل و آهن تشکیل داده است . هسته نقشی درحرکت ورقه های سنگ کره ندارد ولی منبع تولید میدان مغناطیسی زمین است.
پوسته زمین به انضمام قسمت بالائی گوشته فوقانی قسمت سخت زمین را تشکیل می دهند که سنگ کره یا لیتوسفر خوانده می شود و بر سست کره که حالت خمیری دارد واقع شده است . ضخامت لیتوسفربطور متوسط 100کیلو متر است.لیتوسفر به صفحه های مجزائی تقسیم می شود که این صفحه ها ثابت نیستند و دائماً در حال حرکتندکه منجر به ایجاد پدیده های مختلف تکتونیکی می گردد.
لیتوسفر از شش صفحه اصلی بنامهای افریقا،اوراسیا،امریکا،آرام،استرالیاوقطبی بعلاوه چند صفحه کوچکتر تقسیم شده است.حرکت صفحه ها نسبت به هم به سه طریق انجام می گیرد :
الف )- در پشته های اقیانوسی صفحه ها از هم دور می شوند ومواد مذاب درون زمین از اینجا بیرون می ریزد.
ب ) – صفحه ها بهم نزدیک وبا هم بر خورد می کنندویک صفحه به زیر دیگری می رود ( در مرز صفحه های اقیانوسی وقاره ای)
ج ) – صفحه ها در کنار یکدیگر می لغزند.
به حالت “ الف” که ورقه ها از هم دور می شوند و باعث بیرون ریختن مواد مذاب می شود بخش “سازنده” زمین می گویند و به قسمت “ب” که که صفحه ها به هم برخورد وبه زیر یکدیگر می روند بخش “ مخرب ” می گویند.
بیشتر فعالیتهای تکتونیکی مثل زلزله هادر حاشیه صفحه ها ی پوسته زمین رخ می دهد و قسمت مرکزی صفحه های زمین کمتر دچار زلزله شده اند، و همینگونه زلزله ها در محل برخورد صفحه های قاره ای اتفاق می افتد .
درمحل دور شدن صفحه ها از هم در پشته های اقیانوسی مواد مذاب بیرون ریخته و منجمد می شوند و بخشی از صفحه ها تولد شده از محور میانی از هم دور می شوند ، وبعد از طی مسافتی نسبتاً طولانی صفحه های مزبور دوباره در گوشته فرو رفته ومدفون می شوند وموجب ایجاد گودالهای عمیقی میگردد نظیر گودال ماریان ، کوریل و…..
تکتونیک صفحه ای از محور بر آمده اقیانوسها متولدو بطور جانبی گسترش می یابد و سرانجام به اعماق گوشته رانده می شود. قاره ها دارای ضخامت زیاد هستند و ازنظرترکیب شیمیائی و جنس با صفحه های اقیانوسی تفاوت دارندودر صفحه های اقیانوسی همانند میخ قراردارن یا همانندچوب پنبه که در آب شناور است قرار دارندودر نتیجه قاره ها نیز در حرکت صفحه ها شرکت می کنند.
زلزله هادر جاهائی که صفحه ها با هم اصطکاک دارند یا جاهایی صفحه ها در مقابل هم واقعند و یا جاهایی که صفحه ها بدرون زمین فرو می روند مشاهده می شوند.

منبع : http://daneshnameh.roshd.ir

ضدعفوني کننده ها دسته اي از مواد شيميايي هستند که با اثر بر باکتريها ، ويروسها ، قارچها ، اسپور باکتريها و ساير اورگانيسمها آنها را از بين ميبرند و يا از رشد آنها جلوگيري ميکنند. مواد ضدعفوني کنندهاي را که براي سطح پوست و بدن و در بافتهاي زنده استفاده ميشوند، گندزدا (Antiseptic) ميناميم.

مواد ضدعفوني کننده ابزار ، وسايل ، لباسها ، کاشيها ، وان حمام ، دستشويي و حمام را ضد عفوني کننده (Disinfection) مينامند. استفاده از ضدعفوني کنندهها براي تامين سلامتي بسيار ضروري است و از عوامل مهم پيشگيري از بيماريها بخصوص ، بيماريهاي مسري ميباشد.

نکات قابل توجه در استفاده از ضدعفوني کننده ها

ضدعفوني کننده ها و گندزداها تنها براي استعمال خارجي است و از ورود آنها به دهان ، چشم ، گوش و دستگاه تنفسي جدا بايد جلوگيري کرد.
عوامل بي اثر کننده ضدعفوني کننده ها را بايد شناخت و از تماس آنها با هم جلوگيري کرد. مثلا تي کشيدن و تميز کردن با ابر و اسفنج باعث بي اثر کردن مواد ضدعفوني کننده ميشود. علت اين امر را اين گونه ميتوان بيان کرد که چوب ، کتان ، پارچه ، لاستيکها و پلاستيکها سبب خنثي و بي اثر کردن فنل ها و ساولن ميشوند.
مواد ضدعفوني کننده را نبايد با هم استفاده کرد. مثلا صابون ، ساولن را بي اثر ميکند. مواد ضدعفوني کننده را بايد در مقادير کم استفاده کرد. اثر ميکرب کشي هر گندزدايي با آب داغ بيشتر ميشود. (با آب ژاول و يد ، اين کار را نکنيد)

ضدعفوني کننده هاي متداول

آب ژاول
ماده اصلي موجود در آب ژاول ، هيپوکلريت سديم و ترکيبي فوق العاده قوي است که درصد خيلي کم از آن (5%) را در آب حل ميکنند و با نامهاي مختلف تحت عنوان سفيد کننده به بازار عرضه ميکنند و براي ضدعفوني لگن و وان حمام ، لباسها ، ديوارهاي حمام ، توالت و آشپزخانه مناسب است و نيز در ضدعفوني آزمايشگاههايي که در معرض ويروس هپاتيت قرار دارند (بخش همودياليز) ، استفاده ميشود.
محلول هيپوکلريت يا آب ژاول ، تمام ميکروبها اعم از قارچ ، ويروس و باکتري را نابود ميکند. آب ژاول را بايد در ظروف مات و سربسته نگهداري کرد و از بکار بردن آن به همراه جوهر نمک (اسید کلریدریک) بايد جدا خودداري کرد.
ساولن
ساولن در ضدعفوني سريع ابزارها و وسايل پزشکي و جراحي و همچنين شستشوي دست جراح و تميز کردن زخمها کاربرد دارد. همچنين محلول يک درصد آن براي ضدعفوني زخمها و شستن پوست دست و بدن بسيار مناسب است. اين ماده باکتري کش قوي است، ولي بر ويروسها اثري ندارد.
از تماس ساولن با چشم و گوش بايد جلوگيري کرد. ورود آن در گوش باعث کر شدن ميشود. ساولن بايد به دور از نور و در ظرفهاي کدر نگهداري شود. درب ظروف محتوي ساولن نبايد چوب پنبه اي و پلاستيکي باشد. زيرا اين مواد ، ساولن را خراب ميکنند. ساولن توسط صابون شسته و بي اثر ميشود.
فرمالدئيد
فرمالدئيد ميکروب کشي قوي است و تمام انواع ميکروبها را نابود ميکند. غلظت يک درصد آن ، ضد ميکروب سل است. از اين ماده براي ضدعفوني اماکن و وسايل ، ابزار جراحي ، دستگاه دياليز و آندوسکوپي استفاده مي شود.
فرمالدئيد براي ضدعفوني کردن مکانهايي که ميکروبهاي تبزا ، ميکروب عامل سوزش طحال ، ميکروب سل و ميکروب عامل خونريزيهاي شديد آلوده شده باشند، بسيار مناسب است. براي اين منظور ميتوان نيم ليتر از اين محلول را در ظرفي روي اجاق قرارداد تا بخارهاي حاصل از آن اتاق را ضدعفوني کند. توجه کنيد که بخارات آن سمي است و نبايد در معرض آن قرار گرفت. از فرمالدئيد ميتوان براي ضدعفوني کردن زخم و پوست استفاده کرد چون سمّي و فرار است.
فنل
فنل در غلظت دو درصد اکثر ميکروبها را از بين ميبرد. در بيمارستانها براي ضدعفوني سطوح و ظروف آزمايشگاهي استفاده ميشود و نيز در صابونها و شامپوها به عنوان ماده محافظ بکار ميرود. فنل يک ضدعفوني کننده مناسب براي مدفوع است، لذا از محلول 50 درصد آن در برخي از صابونهاي دستشويي نيز استفاده ميشود. فنل براي انسان سمي است.
کلر
کلر عنصري است که در ساختمان بسياري از رنگ برها و سفيدکننده ها و ضدعفوني کننده ها بکار مي رود. کلر بر هر سه دستـه ميکروبها ( قارچ ، باکتري و ويروس ) فعال است. کلر براي ضدعفوني آب استخر و آب آشاميدني استفاده مي شود. و همچنين از پرکلرين ضد عفوني سبزيها و ميوه جات استفاده مي شود.

منبع:وبلاگ اموزگار پنجم به مدیریت اقای غلامحسین پناهنده