مطالب و نکات اموزشی مقطع ابتدایی منطقه 15 اموزش وپرورش شهر تهران

يافته هاي جديد دانشمندان درباره حس بويايي

بررسي هاي جديد محققان درباره حس بويايي موش ها نشان مي دهد که اين حيوانات در درون بيني خود نوعي بيني ديگر دارند که مي تواند برخي از هورمون هاي موجود در بدن را استنشاق کنند.
به نوشته تازه ترين شماره نشريه پيشرفت هاي آکادمي ملي علوم در آمريکا، حس بويايي يکي از حس هاي قوي در بسياري از حيوانات محسوب مي شود و با اين حال اين حس در انسان ها در حد بسياري زيادي تضعيف شده است. در عمل حس بويايي در زندگي انسان در مقايسه با ساير حواس نقش بسيار کمي دارد و اين در حالي است که برخي از حيوانات مي توانند بقاي خود را مديون حس بويايي باشند. برخي از حيوانات اين توانايي را دارند که حتي وجود چند مولکول از يک ماده شيميايي را در محيط اطراف خود حس کنند. با وجود تفاوت هاي زيادي که از نظر توان حس بويايي در انسان و حيوانات وجود دارد به لحاظ ساختاري ويژگي هاي مشترک زيادي را مي توان بين حس بويايي انسان و حيوانات يافت. به همين علت است که مي توان بخش عمده اي از يافته هاي مربوط به حس بويايي در حيوانات را به انسان ها نيز تعميم داد. بر اساس برخي مطالعات پيشين که درباره حس بوبايي انجام شده است محققان دريافته اند که نوع سومي از سلول هاي بويايي در بيني وجود دارند که در کنار دو نوع سلول موجود مي توانند تکميل کننده حس بويايي باشند. مطالعات آزمايشگاهي در موش ها نشان مي دهد که اين نوع سوم از سلول هاي بويايي مي توانند ترکيبات مختلف موجود در ادرار را تشخيص دهند. به ويژه انواعي از هورمون ها که در تنظيم تعادل آب و نمک در بدن نقش دارند به وسيله اين نوع سلول ها شناسايي مي شوند و بر اين اساس موش ها مقدار آب لازم براي بدن خود را تشخيص مي دهند. به گفته محققان اين يافته درک ما را از نحوه فعاليت دستگاه بويايي و چگونگي تقويت آن را افزايش مي دهند.

+ نوشته شده در  دوشنبه هفدهم فروردین 1388ساعت 19:49  توسط گروه اموزشی منطقه 15  | 

 حس برتر حیوانات که انسان ها از آن بی بهره اند - 

انسان ها همواره تصور می کنند که باهوش ترین موجودات عالم حیاتند اما هیچ یک از حواس پنجگانه آنها توانایی رقابت با تیزترین قابلیت های حسی حیوانات را ندارد.

حیوانات در تاریکی می بینند، بوی طعمه خود را از مایل ها دورتر حس می کنند و امواج الکتریکی را از ماهیچه های فشرده طعمه های مخفی شده دریافت می کنند.

۱۰ حسی که انسان ها از داشتن آن بی بهره اند، در وجود این حیوانات قرار داده شده است:

● خفاش
خفاش ها با انتشار جیر جیر ماوراء صوت و انعکاس امواج صوتی پس از برخورد با موانع حشرات را حین پرواز می قاپند و به موانع نمی خورند. این ردیاب صوتی بیولوژیکی "اکولوکیشن" نام دارد که دلفین ها نیز از آن برای حرکت در میان آب های تیره استفاده می کنند.

● کوسه ماهی
هرگز با یک کوسه ماهی قایم باشک بازی نکنید زیرا می بازید. کوسه ماهی ها سلول های ویژه ای در مغز خود دارند که به میدان های مغناطیسی تولید شده از سوی دیگر موجودات حساس هستند. این توانایی در برخی کوسه ماهی ها آنقدر قوی است که این جانداران وجود یک ماهی پنهان شده زیر شن و ماسه را از طریق سیگنال های الکتریکی ضعیف حاصل از ماهیچه های منقبض شده آن تشخیص می دهند.

● مار بوآ
اندام های حساس به دمای بین چشم ها و منافذ بینی مارهای بوآ به این حیوانات کمک می کنند تا گرمای بدن طعمه خود را حس کنند. هر یک از این اندام ها در هر دو بخش سر مارهای بوآ قرار گرفته اند از اینرو حیوانات حتی در تاریکی مطلق نیز قادر به حمله به شکار خود هستند.

● پرندگان
چشمان حشرات و پرندگان با طول موج انواری که برای انسان قابل رویت نیستند، مطابقت دارد. پرندگانی که به نظر ما به رنگ روغنی می آیند اغلب به رنگ هایی درخشان هستند که ما حتی نامی برای زمانی که این رنگ ها در نزدیکی نور ماوراء بنفش دیده می شوند، پیدا نمی کنیم. تلسکوپ هایی چون هابل تصاویر فرابنفشی تولید می کنند که پس از رنگ آمیزی توسط متخصصین این رنگ ها را نمایان می سازند.

● گربه
گربه ها پوسته هایی شبیه به آیینه در پشت چشمان خود دارند که به آنها امکان شکار کردن طعمه و حرکت در تاریکی مطلق را می دهد. این پوسته که "تاپتیوم لوسیدیوم" نامیده می شود نور را پس از انتقال به شبکیه چشم منتقل می کند و باعث می شوند تا چشمان فوتون ها را بقاپند.

● مار
وقتی مارها زبان شاخه دار خود را تکان می دهند ممکن است این حالت برای ما بدشگون به نظر آید اما این جانداران با استفاده از این قابلیت محیط پیرامون خود را بو می کشند. مارها با استفاده از زبان خود ذرات معلق در هوا را جمع می کنند. زبان روکش دار مارها سپس درون حفره خاص سقف دهانشان که اندام های "جکابسون" نامیده می شوند، غوطه ور می شود. در آن مکان رایحه های بو پردازش شده و به صورت سیگنال های الکتریکی به مغز انتقال می یابند.

● پروانه
اصطلاح "عشق در هواست" برای پروانه ها لفظ غریبه ای نیست. این حشرات خزدار سیگنال های شیمیایی عشق با نام "فرومون" را که از جنس مخالف پخش می شود تا فاصله ۷ مایلی در هوا تشخیص می دهند. تحقیقات نشان می دهد: انسان ها نیز این سیگنال ها را تشخیص می دهند اما فاصله بین دو جنس مخالف باید خیلی نزدیک باشد.

● موش
اکثر موش ها بینایی ضعیفی دارند اما این ضعف خود را با موهای اطراف پوزه جبران می کنند. این موجودات از موهای دراز خود به همان شکلی که انسان های نابینا از عصا استفاده می کنند، بهره می گیرند. موش ها و جوندگان دیگر با حرکت موهای اطراف پوزه خود به هنگام برخورد با اشیاء تصاویری ذهنی خلق می کنند و بدین ترتیب محیط پیرامون خود را شناسایی می کنند.

● ماهی استوانه ای
برخی از ماهی ها از جمله ماهی های استوانه ای با استفاده از کیسه های هوای خود می شنوند. کیسه ها ارتعاشات اصوات را شناسایی می کنند و با استفاده از یک جفت استخوان در گوش میانی این لرزه ها را در گوش داخلی قوت می بخشند. سلول های مویی در گوش داخلی به ارتعاشات واکنش نشان داده و اطلاعات صوتی را به مغز ماهی ها انتقال می دهند.

● مرغان مهاجر
بسیاری از پرندگان به ویژه مرغان مهاجر از میدان مغناطیسی زمین برای تشخیص مسیر خود حین پروازهای طولانی مدت استفاده می کنند. دانشمندان هنوز نمی دانند که این پرندگان به چه نحو از این قابلیت بهره می گیرند اما یافته های یک تحقیق نشان می دهد: پرندگان احتمالا از گونه ای جابه جایی حسی برخوردارند که به آنها امکان می دهد تا خطوط مغناطیسی زمین را به صورت الگوهای رنگی یا نور بینند. این خطوط حیطه بینایی پرندگان را احاطه می کنند.

+ نوشته شده در  دوشنبه هفدهم فروردین 1388ساعت 19:46  توسط گروه اموزشی منطقه 15  | 


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  چهارشنبه بیست و پنجم دی 1387ساعت 18:26  توسط گروه اموزشی منطقه 15  | 

نام فارسي : آلكساندر فلمينگ
سال ولادت و فوت : 1955-1881 میلادی
مليت : اسکاتلند آلكساندر فلمينگ كاشف پني‌سيلين در سال 1881 در «لاچفيلد» اسكاتلند زلده شد. وي از مدرسه‌ي پزشكي بيمارستان «سنت‌مري» لندن فارغ‌التحصيل شد و پس از پايان تحصيلات به تحقيق و بررسي در زمينه‌ي ايمني‌شناسي و مصونيت‌ها پرداخت. سپس به عنوان پزشك نظامي در جنگ جهاني لول زخم‌هاي عفوني را مورد مطالعه قرار داد و متوجه شد كه اغلب مواد ضد عفوني كننده خيلي بيش از آنكه ميكروب‌ها را از پاي درآورند سلول‌هاي بدن را از بين مي‌برند. به اين ترتيب فلميتگ به ضرورت وجود ماده‌اي كه بتواند بدون آسيب زدن به سلول‌‌هاي سالم باكتري را از بين ببرد، پي برد.

پس از جنگ فلمينگ به بيمارستان سنت مري بازگشت و به كار تحقيق خود مشغول شد. در سال 1922 ماده‌اي را كشف كرد كه آن را «ليسوزيم» ناميد. ليسوزيم، آنزيمي است كه در بدن انسان توليد مي‌شود و در تركيبات مخاط و اشك وجود دارد، به سلول‌هاي بدن آسيب نمي‌رساند. اين ماده اگرچه برخي از ميكرب‌‌ها را از بين مي‌برد ولي در برابر ميكرب‌هاي خاصّي كه به انسان آسيب مي‌رساند بي اثر است. اين كشف با وجود جالب بودن از اهميت چنداني برخوردار نبود.

در سال 1928 فلمينگ كشف بزرگ خود را به انجام رساند. يكي از ظروف حاوي كشت باكتري «استافيلوكوك» در معرض هوا قرار گرفت كه در نتيجه برخي قسمت‌هاي آن از كپك پوشيده شده. فلمينگ متوجه شد در آن قسمت‌هايي كه در نتيجه برخي قسمت‌هايي كه كپك نفوذ كرده است باكتري به كلّي از بين رفته‌اند. او به اين نتيجه رسيد ماده‌اي كه كپك توليد مي‌كند پادزهر باكتري استافيلوكوك است. وي توانست نشان دهد كه ماده مزبور از رشد بسياري از انواع باكتري مضر براي انسان جلوگيري مي‌:ند. اينماده كه فلمينگ آن را به خاطر عامل توليدكننده‌ي آن (پني سيليوم نوتانيوم) پني سيلين ناميد. براي انسان و حيوان زيان‌آور نبود. حاصل كار فلمينگ در سال 1929 منتشر شد. ولي توجه چنداني را جلب نكرد. فلمينگ دريافته بود كه پني‌سيلين استفاده‌هاي پزشكي بسيار مهمي مي‌تواند داشته‌باشد. امّا به هرحال او نتوانست تكنيكي را براي تصفيه و پالايش پني‌سيلين ارائه كند و اين داروي اعجاب انگيز تا ده سال بعد بدون استفاده باقي ماند.

سرانجام در اواخر دهه 1930 دو محقق انگليسي «هوارد والتر فلوري» و «ارنست بوريس چاين» به مقاله فلمينگ برخوردند. آنها تجربه فلمينگ را تكرار كرده و ماده حاصله را روي حيوانات آزمايشگاهي تجربه كردند در سال 1941 پني‌سيلين روي نمونه‌هايي از بيماران به كار بردهشد. اين آزمايش‌ها نشان داد كه داري جديد به شكلي حيرت‌انگيز مؤثر و كارا مي‌باشد.

با ترغيب دولت‌هاي آمريكا و انگليس شركتهاي داروسازي وارد فعاليت در اين زمينه شده و سريعاً روش‌هايي را براي توليد مقادير زياد پني‌سيلينابداع كردند. در آغاز پني‌سيلين انحصاراً براي استفاده مصدومان جنگي نگهداري مي‌شد ولي تا سال 1944 براي معالجه غيرنظامي‌ها در انگليس و آمريكا در دسترس همگان قرار گرفت. با پايان جمگ جهاني دوم در سال 1945 استفاده از پني‌سيلين در سراسر جهان معلمول شد.

كشف پني‌سيلين انگيزه‌اي براي جستجو و تحقيق براي يافتن ساير آنتي‌بيوتيك‌ها شد و آن تحقيقات منجر به كشف بسياري از «داروهاي معجزه‌گر » ديگر گرديد. با وجود اين پني‌سيلين همچنان به عنوان پر مصرف‌ترين آنتي‌بيوتيك باقي ماند.

يكي از دلايل ادامه تفوّق پني‌سيلين آن است كه اين دارو عليه طيف وسيعي از موجودات ذره‌بيني آسيب رسان مؤثر است. از اين دارو در درمان سفليس،سوزاك، تب سرخ، ديفتري و همچنين برخي اشكال آرتريت، بُرُنشيت، مننژيت، مسموميت خون، مي‌شود. يكي ديگر از امتيازات پني‌سيلين استعمال بي‌ضرر مقادير زياد آن است. يك دُز 50000واحدي پني‌سيلين براي درمان برخي عفونت‌ها مؤثر است. امّا تزريق يكصد ميليون واحد پني‌سيلين در روز بدون هيچ گونه مخاطره وعوارض جنبي تجويز مي‌شود. البته برخي افراد نسبت به پني‌سيلين حساسيت داردند ولي اين دارو براي بيشتر مردم سلامتي و توانايي را به ارمغان مي‌آورد.

از آنجا كه پني‌سيلين تاكنون جان ميليونها نفر را نجات داده و مطمئناً در آينده جان افراد بيشتري را نجات خواهد داد تنها معدود افرادي اهميت كشف پني‌سيلين را زير سوال برده‌اند. البته جايگاه واقعي و دقيق فلمينگ در اين فهرست بستگي به اين امر دارد كه براي «فلوري» و چاين» چه اعتباري قائل شويم. من بر اين باورم كه تمام اعتبار اين كار از آنِ فلمينگ است كه كشف اصلي حاصل تحقيقات اوست. بدون او احتمالاً   بايد سال‌هاي زيادي مي‌گذشت تا پني‌سيلين كشف شود. همين كه او نتايج كار خود را منتشر كرد ديگر از اين كه زود تكنيك و روش لازم براي توليد و پالايش پني‌سيلين نيز ابداع مي‌شود.

فلمينگ از ازدواج سعادتمند خود صاحب يك فرزند شد. در سال 1945 جايزه نوبل در پزشكي به طور مشترك به او و فلوري و چاين داده شد. فلمينگ در سال 1955 درگذشت.

نوشته: میشل اچ.هارت

ترجمه: محمد حسین آهویی

انتشارات روزنه

 

  منبع :غلامحسین پناهنده  از وبلاگ اموزگارپنجم

+ نوشته شده در  یکشنبه بیست و دوم دی 1387ساعت 18:44  توسط گروه اموزشی منطقه 15  | 

ایجاد رنگین کمان

آزمايشي خدمتتان معرفي مي كنيم كه به راحتي مي توانيد آن را در كلاس انجام دهيد. شروع كنيد : چرا درآسمان رنگين كمان تشكيل مي شود ؟ در اين آزمايش مي خواهيم نور سفيد چراغ قوه را به رنگ هاي رنگين كمان تجزيه كنيم كه با دليل آن آشنا شويد . آن چه نياز داريم : كاغذ سفيد – ظرف شيشه اي – آب – چراغ قوه – خمير بازي – آينه

1.  ظرف را تا نيمه از آب پر كنيد. ( بهتر است ظرف گشادي مثل يك مرغ خوري را در نظر بگيريد .)

2.  آينه را به طور مايل در ظرف قرار دهيد.( با استفاده از خمير بازي آينه را به ته ظرف بچسبانيد )

3.  چراغ قوه را در كنار ظرف نگه داريد . نورآن را به قسمتي از آينه كه زير آب است ، بتابانيد.

4.  اگر كاغذ سفيد را بالاي چراغ قوه نگه داريد ، روي آن رنگين كمان تشكيل خواهد شد

.( نور سفيد به رديفي از رنگ هاي آبي تا قرمز تجزيه مي شود . با حركت دادن و كج و راست كردن چراغ قوه مي توانيد كاري كنيد كه رنگين كمان را بهتر ببيند .)

 اگر هنگامي كه خورشيد مي تابد ، باران ببارد، قطره هاي ريز باران نور سفيد خورشيد را به رنگ هاي مختلف تجزيه ميكنند و در آسمان رنگين كمان تشكيل مي شود . اين درست مشابه همان پديده اي است كه در آزمايش بالا با نور چراغ قوه و آب داخل ظرف رخ داد

+

گروه جامد در حالی که درجای خود ثابت ایستاده اندمی خوانند:

جامدیم ، ما جامدیم                     هر جا بریم ثابتیم

شکل ما عوض نمی شه        چه تو لیوان ، چه شیشه

مثالامون اینه                       سنگ وگلاب و شیشه

گروه های بعد درحالی که دست یکدیگر را گرفته اند و آرام حرکت می کنند ، می خوانند :

مایعیم و مایعیم                          ما دوستان جامدیم

اما یه فرقی داریم           شکل ظرف رو دوست داریم

توی هر ظرفی بریم               شکل همون رو داریم

مثال های ما اینه                     شیر وگلاب وشیره

گروه سوم در حالی که دست های یکدیگر را رها کرده واز هم فاصله دارند ، حرکت می کنند و می خوانند :

ما گازیم و ما گازیم              هی در حال پروازیم

هر جایی که بریم ما           آن جا را پر می سازیم

مثال های ما اینهاست          دود و بخار وهواست

+

1)  مرگبارترین زمین لرزه ای که در کشور ما به وقوع پیوسته، مربوط است به خرداد ماه 1369 در زنجان و گیلان، برای بسیاری هنوز خاطره تلخ درگذشت 40000 تا 50000 نفر از ساکنان مناطق شمال و شمال غرب کشور تازه است.

2) در زلزله بم نیز که 26 دسامبر 2003 برابر 5 دی 1382 روی داد نزدیک به 30 هزار نفر کشته شدند. در این زمین لرزه همچنین تقریبا تمام ارگ تاریخی بم ویران شد.

3) زلزله طبس در شهریور ماه 1357 خسارات مالی و جانی فراوانی برجای گذاشت. در این زلزله حدود 25000 نفر جان باختند و حدود همین تعداد زخمی و بی خانمان شدند.

4) زلزله 3/7 ریشتری دشت بیاض در شهریور ماه 1347 به قدری گسترده بود که برآورد تلفات ناشی از آن مقداری تقریبی در حدود 12000 تا 20000 بوده است و مقدار دقیقی برای آن ارائه نشده است.

5) در مقام پنجم زمین لرزه بوئین زهرا قراردارد که به لحاظ میزان خسارات مالی در مقیاسی بسیار وسیع از موارد قبل به وقوع پیوسته است. در شهریور 1341 ، یک زلزله 3/7 ریشتری این منطقه را تقریباً با خاک یکسان کرد و جان 12230 نفر را گرفت.

6) یک زلزله 1/7 ریشتری تعطیلات نوروزی مردم قیر کرزین را در فروردین 1351 به عزا تبدیل کرد و آنها را در سوگ 5100 نفر از همشهریانشان نشاند.

7) در شمال غرب ایران، شهرهای مرزی با روسیه 5000 نفر از ساکنان خود را در آذر 1355 بر اثر یک زلزله 3/7 ریشتری از دست دادند.

8) زلزله 2/8 ریشتری مکران در آذر سال 1324 باعث جان باختن حدود 4000 نفر از ساکنان آن مناطق در بلوچستان شد. اگر چه این زلزله به لحاظ بزرگی، در ایران بی سابقه بوده است، اما به دلیل کم تراکم بودن منطقه خسارات جانی گسترده در پی نداشته است.

9) تقریباً 3300 نفر از ساکنان شهر درگز در شمال خراسان و روستاهای اطراف آن بر اثر زلزله 4/7 ریشتری در اردیبهشت 1308 جان باختند.

10) شهر گلباف در خرداد سال 1360 توسط زمین لرزه ای به بزرگی 9/6 ریشتر به لرزه درآمد و براثر آن حدود 3000 نفر جان خود را از دست دادند.

11)زلزله اردیبهشت ماه 1309 در سلماس با بزرگی 2/7 ریشتر که در رده ده زمین لرزه مرگبار ایران قرار دارد، جان 2500 نفر را گرفت.

+

در سال هاي اخير تأكيد فراواني براي بكار گيري روش هاي نوين آموزشي در جريان يادگيري – ياددهي شده است . ايجاد اين تحول در محيط هاي آموزشي مي طلبد تا همكاران ارجمند روش ارزشيابي خويش را با آن روش ها هماهنگ نمايند. ارزشيابي بايد به گونه اي تغيير كند كه بتواند به طور هم زمان به اهداف دانشي و مهارتي و نگرشي توجه كند.
بنابراين جهت طراحي سؤالات هماهنگ نظر عزيزان همكار را به موارد ذيل معطوف مي داريم. توصيه مي گردد كه سؤالات در برگيرنده ي موارد زير باشد:
1. تفكر بهتر وعميق تر از راه درك اطلاعات ساده و پيچيده و برقراري ارتباط بين اين اطلاعات.
2. طبقه بندي مفاهيم آموخته شده تجزيه وتحليل آموخته ها و كاربرد آن ها در حل مسايل واقعي.
3. توجه به مفاهيم اساسي چون: بهداشت وصرفه جويي حفظ محيط زيست و بررسي همه جانبه ي يك موضوع.
براي رسيدن به آن موارد رعايت نكات مطرح شده را ضروري مي دانيم.
1. از پرسش هاي دانش محور و حافظه مدار فقط در حد مفاهيم اصلي كتاب و به طورمحدود استفاده شود درطراحي سؤالات بر مفاهيم بيش تر از تعريف ها تأكيد شود.
2. از پرسش هاي مهارت محور مانند تفسير جدول ، نمودار، درك مفهوم از يك متن داده شده ، مقايسه و نتيجه گيري و... در امتحان استفاده شود.
3. ازطرح سؤالات (ص – غ) ونيز پرسش هاي چند گزينه اي كم تر استفاده شود . در صورت طرح چنين سؤالاتي براي پاسخ ، از فراگيران دليل خواسته شود.
4. تاحد ممكن سعي شود در بعضي از سؤالات، موضوع سؤال در قالب يك داستان يا توصيف يك موقعيت مطرح شود.
5. از آوردن سؤالاتي با عنوان آزمايش كنيد، تحقيق كنيد ، اطلاعات جمع آوري كنيد ، مشاهده كنيد ، اندازه بگيريد ، يك پله بالاتر و علوم و فناوري در سؤالات هماهنگ كتبي پرهيز شود . ارزشيابي از آن ها مي تواند در قسمت ارزشيابي مستمر و يا آزمون هاي عملي صورت بگيرد.
6. طرح سؤال از شكل كتاب و يا زير نويس آن ها ، هنگامي با ارزش است كه مطالب ، شكل و زيرنويس آن ها با متن درس ارتباط مستقيم داشته باشد. از مفاهيم اصلي درس تلقي شود ، در چنين سؤالاتي هم چون ، نام گذاري و شناسايي شكل داده شده و مشخص كردن اجزاي آن ونيز سؤالاتي كه پاسخ گويي به آن ها مستلزم مقايسه دو تصوير يا تفسير تصوير يا مفهوم سازي از يك شكل باشد،بسيار ارزشمند و مفيد است.
ترسيم دوباره ي شكل هاي كتاب به عنوان پرسش امتحان هماهنگ پاياني توصيه نمي شود.
7. طرح سؤال از مفاهيم موجود در متن كتاب و نيز كادرهايي مانند: بحث كنيد، فكر كنيد، تفسير كنيد و محاسبه كنيد در امتحانات داخلي و هماهنگ با رعايت ملاك هاي كيفي يك سؤال خوب، بسيار مناسب و ضروري است.
8. طرح سؤال از جدول ها ، آمار و ارقام ، تاريخ زندگي دانشمندان، علايم اختصاري و ديگر اطلاعات مشابه در صورتي توصيه مي گردد كه از اين اطلاعات به عنوان پيش نياز استفاده شود و فراگيران پس از بررسي و تفسير اين اطلاعات،به پرسش پاسخ دهند. از پرسش مستقيم حافظه مدار از اين قسمت ها توصيه نمي شود.
9. در طراحي سؤالات سعي شود، از قالب هاي متنوع در طرح سؤال مانند: نقشه هاي مفهومي ، دادن يك متن و پرسيدن پرسش از اين متن، كه به يكي دو سؤال در متن جواب وجود داشته باشد و پاسخ سؤال ديگري مستقيماً در متن نباشد و از مفهوم كلي درك شود.
10. طرح مسايل مناسب كه با اعداد و موقعيت هاي واقعي و تفسير نتايج همراه باشند. از سؤالات تصويري نيز استفاده شود .
توجه شود كه در طراحي سؤال وچينش آن ها در سال هاي متمادي بهتر است كه طراحات سؤال نوآوري داشته و از آوردن سؤالات كليشه اي و تكراري جلوگيري شود.
11. توصيه مي شود براي سؤالاتي كه پاسخ گويي به آن ها نياز به محاسبات رياضي دارد در نوبت دوم و شهريور ماه در مجموع 5/1 نمره بيشتر نباشد.
12. در طراحي كليد تصحيح، امتحانات هماهنگ، بايد دقت شود كه در مورد سؤالات واگرا، امكان پاسخ هاي گوناگون وجود دارد بنابراين طراح بايد كليد را طوري طراحي كند كه قابليت انعطاف داشته باشد. تا حق دانش آموزان ضايع نگردد.

http://www.oloom.ir

+ 

در طول تاریخ حیات بشر زلزله های زیادی رخ داده است که همین امر باعث شده تا بشر دلایلی برای چرایی وقوع زلزله ذکر نماید . در دوره های قدیم وباستان که علم ودانش بشری اندک بوده ونسبت به پدیده های مختلف طبیعی جهل داشته و در عین حال بدنبال منشاءآنها هم بوده است و چون علتی را نمی دیده منشاء حواذث طبیعی مثل زلزله را به نیروهای ناشناس غیرطبیعی و ماوراء طبیعی نسبت می دادند . زلزله را خشم خدایان بر بشر یا خشم پلوتون می دانستند. با افزایش علم وبالا رفتن سطح دانش انسان بتدریج بدنبال منشاء و علل حوادث طبیعی در خود طبیعت رفت .
ارسطو معتقد بود که در حفره های زیر زمین گازهای وجود دارد ، زمانی که این گازها رها می شوند باعث ایجاد زلزله می شود . البته این نظریه را می توان در زلزله هایی که اطراف آتشفشانها رخ می دهد تا حدودی بکار برد.
به استثنای زلزله هایی که اطراف آتشفشانها رخ می دهد زلزله نتیجه عکس العمل ناگهانی وسریع پوسته زمین در مقابل نیروهای شدید، کند ولی مداومی است که در درون زمین تدریجاً از بین می روند، این عکس العمل در ساختمان زمین شناسی موجب ایجاد گسل می شود . بعبارت دیگر سنگهای تشکیل دهنده زمین ، در طول عمر خود ، سخت تحت تاثیر نیروهای مختلف قرار می گیرند و نتیجه اعمال این نیروها ، تولید نیروهای داخلی در آنهاست که شدت آنها بر واحد سطح “ تنش ” خوانده می شود . تا زمانی که تنش موثر برسنگ از حد تحمل سنگ تجاوز نکند سنگ پایدار می ماند، هنگامی که تنش موثر برسنگ از حد تحمل تجاوز کند سنگ گسیخته و گسل ایجاد می شود . ضمن ایجاد گسل ارتعاشاتی بوجود می آید که منجر به زلزله می شود.
اگر نیروی کند ومداوم که مقدارجابجائی ناشی ازآن بر حسب سانتی متر در سال قابل اندازه گیری باشد،سنگهای سخت ومستحکم را تحت تاثیر قرار دهد، سنگهای مزبور با سرعت چندین متر در هزارم ثانیه شکسته می شوند ، که همان گسل است . جابجائی زمین بر اثر زلزله ممکن است افقی ،قائم ،مایل یا مورب باشدومیزان آن ممکن است ازیک سانتی متر تا بیست مترتغیر کند . پهنای منطقه گسل دهها تا صدها متر بوده وطول آن از یک تا هزارکیلومترمی تواند باشد .
اگر چه ایجاد گسل نتیجه زمین لرزه ها است اما اکثر زلزله ها روی گسل های قدیمی متمرکزند.
زلزله پدیده انفجاری است که در آن میلیونها گسیختگی کوچک به دنبال هم بکار می افتند ومانند یک انفجار شیمیایی میلیونها واکنش شیمیایی بدنبال هم درآن نقش دارند. رابطه گسلـ زلزله رابطه ای دوطرفه است . وجود گسل های زیاد دریک منطقه موجب بروز زلزله است .زلزله گسل جدیدی را بوجود می آورد ودر نتیجه تعداد شکستها زیادتر شده وبه این ترتیب قابلیت زلزله در این منطقه افزایش می یابد.
بنابراین می توان نتیجه گرفت نیروهای مختلف مجموعه سنگی را تحت تاثیرقرارمی دهند . مجموعه مزبور کمی تغییر شکل می دهد ولی با توجه به خاصیت پلاستیکی خود مقاومت می کند. دراین حال کشش های درونی در مجموعه مزبور متمرکز می شوند ، هنگامی که این نیرو خیلی زیاد شود و از آستانه مقاومت سنگ تجاوز کند سنگ شکسته شده وتنشها را آزاد می کند در این حالت دوطرف شکستگی دچار جابجائی شده تا حدی که نیروهای مزبور را خنثی نماید . این همان فرضیه پلاستیکی “ رِد ” است .
البته غیراز شکست وجابجائی سنگها عواملی مثل فروریختن سقف غارهای زیرزمینی ، انفجارهای هسته ای ، انفجارهای آتشفشانی نیز می تواند ایجاد زلزله نماید.

+

مغز در داخل استخوان جمجمه و نخاع در داخل ستون فقرات جای گرفته‌ است. سه پرده که در مجموع مننژ نامیده می‌شوند، مغز و نخاع را از اطراف محافظت می‌کنند.

پرده داخلی : پرده داخلی چسبیده به مغز و
نخاع بوده و کار تغذیه بافت عصبی را انجام می‌دهد.
پرده میانی : پرده میانی عنکبوتیه نام دارد که به پرده خارجی چسبیده و از پرده داخلی کم و بیش فاصله دارد.
پرده خارجی : از بافت پیوندی محکم تشکیل شده و به استخوانهای محافظ چسبیده است.
در فاصله بین عنکبوتیه و پرده داخلی مایع شفافی قرار گرفته است که از ترشحات رگهای خونی است. این مایع را مایع مغزی-نخاعی می‌گویند و کار آن محافظت از بافت عصبی است.

مخ
مخ بزرگترین قسمت مغز است و دارای دو نیمکره است که توسط رشته‌های عصبی محکم و سفید رنگی بهم متصلند و ارتباط دو نیمکره نیز از طریق همین رشته‌های عصبی صورت می‌گیرد. قسمت سطحی مخ ، خاکستری رنگ است و قشر مخ نامیده می‌شود. قشر مخ در انسان به علت وسعت زیاد خود و جای گرفتن در فضای محدود حالت چین خورده دارد. در زیر قشر مخ ماده سفید رنگی وجو دارد که از اجتماع رشته‌های عصبی میلین دار تشکیل شده است و این رشته همان دنباله‌های نورونهایی هستند که در قشر خاکستری با سایر قسمتهای دستگاه عصبی قرار دارند.

علاوه بر قشر مخ چند هسته خاکستری در بخش سفید آن وجود دارد که مهمترین آنها غده تالاموس و غده هیپوتالاموس است. هر قسمت از قشر خاکستری کار ویژه‌ای انجام می‌دهد. مراکز مربوط به دریافت و تفسیر اطلاعات رسیده از اندامهای حسی مختلف مانند چشم و گوش و
پوست در این قسمت است. قسمتی از قشر خاکستری مرکز حرکات ارادی است. مخ مرکز احساسات ، فکر کردن و حافظه است. نیمکره چپ مخ حرکات طرف راست و نیمکره چپ بدن حرکات طرف راست بدن را کنترل می‌کنند. هر نیمکره کارهای ویژه‌ای را نیز انجام می‌دهد.

نیمکره چپ در زبان آموزی ، یادگیری ، تفکر ریاضی و منطق ، تخصص دارد. نیمکره راست انجام دادن کارهای ظریف هنری ، موسیقی را کنترل می‌کند. تالاموسها مرکز تقویت پیامهای حسی مانند چشم ، درد و ترس هستند و پیامهای حسی را قبل از اینکه به قشر مخ برسند تقویت می‌کنند. هیپوتالاموس مرکز تنظیم اعمال مختلفی از جمله گرسنگی ، تشنگی ، خواب و بیداری و دمای
بدن است.

مخچه
مخچه قسمتی از مغز است که در پشت و زیر مخ قرار دارد. مخچه دارای دو نیمکره است، اما چین خوردگیهای سطحی آن کم عمق تر و منظم تر است. قسمت سطحی مخچه را ماده خاکستری پوشانده است. مخچه بوسیله دسته تارهای عصبی به بقیه قسمتهای دستگاه عصبی مربوط است. مخچه در کار کنترل فعالیتهای ماهیچه‌ای به مخ کمک می‌کند.

مخچه پیامهای حرکتی را قبل از اینکه به اندامها بروند تقویت می‌کند. در نتیجه حرکات نرمتری از
بدن سر می‌زند. حفظ تعادل بدن نیز به عهده مخچه است. برای اینکار چشمها و گوش داخلی وضعیت بدن را به مخچه خبر می‌دهند و مخچه ، ماهیچه‌ها را طوری کنترل می‌کند، که تعادل برقرار بماند. در مجموع کارهایی که مخچه انجام می‌دهد همگی غیر ارادی هستند.

بصل النخاع
بصل‌النخاع پایین ترین مرکز عصبی واقع در استخوان جمجمه است. انتهای بصل‌النخاع به
نخاع مربوط است. بیشتر بصل‌النخاع از ماده سفید و رشته اعصابی تشکیل شده است که میان نخاع و مغز قرار دارد. بصل‌النخاع فعالیت اندامهای داخلی بدن مانند قلب ، ششها و اندامهای گوارشی را اداره می‌کند. به همین دلیل یکی از مهمترین اجزای مغز است و آسیب وارده به آن مرگ را به دنبال دارد. مغز 12 جفت عصب دارد. این اعصاب با اندامهای مهمی ارتباط دارند.

بطنهای مغزی
در جریان تکامل مغز از لوله عصبی جنینی ، حفره مرکزی لوله عصبی در 4 ناحیه متسع شده و بطنهای مغزی را بوجود می‌آورد. بطنهای مغزی عبارتند از: بطنهای جانبی شامل دو بطن و هر کدام در یکی از نیمکره‌های مغزی ، بطن سوم در ناحیه تالاموس و بطن چهارم در محل بصل‌النخاع و پل مغزی.

مایع مغزی-نخاعی
سیستم عصبی مرکزی در درون مایعی به نام مایع مغزی-نخاعی قرار گرفته که این مایع هم به عنوان ضربه‌گیر سیستم عصبی مرکزی را در مقابل ضربات مکانیکی حفظ می‌کند و هم برای فعالیتهای متابولیکی آن ضروری است. حجم این مایع که از رگهای خونی بافت مغز منشا می‌گیرد بین 150 - 80 میلی‌لیتر متغیر است.عدم باز جذب این مایع و تجمع آن در بطنهای مغزی منجر به شرایطی به نام هیدروسفالی می‌گردد که می‌تواند باعث آسیب پارانشیم مغز گردد.


+

ویروس چیست؟

ویروس ها آنقدر کوچکند که با چشم غیر مسلح دیده نمی شوند. نمی توانند به خودی خود تکثیر شوند، از اینرو باید به یک سلول میزبان حمله کرده و بر آن غلبه کنند تا بتوانند ذرات ویروسی بیشتری بسازند.

ویروس ها از مواد ژنتیکی (DNA یا RNA) تشکیل شده اند که با پوسته ای پروتئینی احاطه می شوند. آنها قادر به نزدیک شدن به سلول ها و وارد شدن به آنها هستند. سلول های غشای مخاطی، مثل سلول هایی که در راه تنفسی که از آن هوا را استنشاق می کنیم وجود دارند، چون با پوسته ی پروتئینی پوشیده نشده اند، معمولاً درمقابل حملات ویروسی ضعیف هستند.

باکتری چیست؟

باکتری ها موجوداتی تک سلولی اند. این موجودات از آنجا که قدرت تقسیم شدن دارند، می توانند به خودی خود تکثیر شوند. شکل آنها متغیر است و پزشکان با استفاده از این خصوصیات آنها را به گروه های مختلف تقسیم می کنند. باکتری ها همه جا وجود دارند، داخل و خارج از بدن ما. اکثر آنها کاملاً بی خطر هستند و حتی برخی آنها برای بدن فایده هم دارند. اما بعضی باکتری ها ممکن است باعث ایجاد بیماری شوند. دلیل آن ممکن است این باشد که در محل نامناسبی وارد شده اند و یا صرفاً به منظور حمله کردن به بدن ما ساخته شده اند.

بیماری چطور از طریق ویروس و باکتری منتقل می شود؟

بیماری های ویروسی و باکتریایی هر دو به شیوه های یکسان منتقل می شوند:

  • فردی که سرماخورده باشد می تواند بیماری را با عطسه یا سرفه منتقل کند.
  • باکتری و ویروس از طریق لمس کردن یا دست دادن با فردی دیگر پخش می وند.
  • دست زدن به غذاها با دستان آلوده نیز باعث انتقال ویروس یا باکتری از طریق روده و امعاء درونی می شود.
  • مایعات بدن مثل خون، بزاق، و مایع منی ممکن است حاوی موجودات آلوده باشد و انتقال این مایعات، مثلاً با تزریق یا رابطه ی جنسی، اهمیت زیادی دارد به ویژه برای بیماری های ویروسی مثل هپاتیت و ایدز.

چطور از بیماری جلوگیری کنیم؟

  • دستانتان را به طور کامل بشویید (این کار معمولاً بهترین راه جلوگیری از ابتلا به سرماخوردگی است).
  • دست دادن با فردی که سرماخورده است خطرناک است، به همین دلیل سعی کنید بعد از دست دادن از لمس کردن بینی و چشمها خودداری کنید.
  • غذاها باید تا حد امکان سریع پخته شود یا سرد شود.
  • سبزیجات  گوشت را باید به طور جداگانه بسته بندی کرد و د طبقات مختلف یخچال نگه داری نمود.
  • گوشت باید قبل از مصرف به خوبی پخته شود.
  • به یاد داشته باشید که غذاهایی که حاوی این موجودات میکروسکوپی هستند، ممکن است بو و ظاهر بد نداشته باشند.
  • بعضی از این موجودات با پخته شدن غذا می میرند اما ممکن است بقایایی سمی از خود به جای بگذارند که باعث ایجاد حالت تهوع و استفراغ می شود.
  • استفاده از کاندوم در رابطه ی جنسی انتقال بیماری هایی که معمولاً از طرق رابطه ی جنسی منتقل می شوند را تا حد زیادی کاهش می دهد.

بیماری های باکتریایی چطور درمان می شوند؟

بیماری های باکتریایی معمولاً با مصرف یک آنتی بیوتیک خاص که فقط باکتری که باعث بیماری شده را می کشد، درمان می شوند. پزشک برای امینان از نوع درمانی که باید برای شما استفاده کند، معمولاً از شما نمونه ی ادرار می گیرد یا گلویتان را بررسی می کند.

بیماری های ویروسی چطور درمان می شوند؟

ویروس ها تا زمانیکه وارد سلول های بدن نشوند، قادر به تکثیر نیستند. به همین دلیل است که درمان بیماری های ویروسی معمولاً به سیستم دفاعی بدن خود بیمار واگذار می شود. درمان بیماری های ویروسی مثل آنفولانزا شامل موارد زیر است:

  • خوردن مقدار کافی آب
  • خانه ماندن. افرادی که در چنین موقعیت هایی سر کار یا مدرسه می روند، نه تنها ممکن است این ویروس را به همکاران یا همکلاسی هایشان منتقل کنند، بلکه احتمال زیادی وجود دارد عفونت باکتریایی هم بگیرند.
  • استفاده از مسکن یا سایر داروهای مشابه برای پایین آوردن درجه حرارت بدن.
  • برای اکثر بیماری های ویروسی واکسن ساخته شده است. واکسن به بدن برای مقابله با این بیماریها کمک میکند.

تعداد کثیری از درمان های ضدویروسی ساخته شده است که از تکثیر ویروس ها جلوگیری کرده و باعث می شود بیماری سریعتر روند درمان خود را طی کند. اما متاسفانه این درمان ها هنوز روی تعداد اندکی از ویروس ها قابل استفاده است.

آنتی بیوتیک هیچ تاثیری بر بیماری هایی مثل سرماخوردگی یا آنفولانزا ندارد و بهتر است مصرف آنتی بیوتیک را برای بیماری های باکتریایی محدود کنیم که به خودی خود بهبود نمی یابند. مصرف بیش از حد آنتی بیوتیک، با ترغیب بدن برای رشد باکتری های مقاوم دربرابر آنتی بیوتیک، اثر آن را کاهش می دهد.

منبع : http://www.mardoman.com/health/virusb.aspx

+ 

زیر سطح زمینی که ما برآن گام می گذاریم بـر خــلاف سطــــح سـخت وجامدآن ویژگیهای خاص خود را دارد. با افزایش عمق هم جنس وهم حالت مواد سازنده زمین تغییر می کند . این همان چیزی است که باعث تعجب و شگفتی می شود . کره زمین را براساس تغییر خواص فیزیکی وشیمیایی آن به چند لایه تقسیم می نمایند.

پوسته(crust)

دانشمندان علوم زمین و زلزله شناس با مطالعه امواج ثبت شده زلزله ها درایستگا ههای زلزله سنجی وزلزله شناسی به این واقعیات متفاوت از هم پی برده اند. اولین بررسی ها که در این زمینه انجام شده است بیانگر تغییر روند امواج در اعماق چهل کیلومتری خشکیها و پنج کیلومتری کف اقیانوسها می باشد جائی که بنام حد فاصل بین پوسته و گوشته شناخته می شود و به افتخار کاشف آن« موهوروویچ» استاد دانشگاه زاگرب به نام انفصال «موهو» معروف شده است . ضخامت متوسط قسمت جامد پانزده کیلومتر و وزن مخصوص آن 2.7 است .
این انفصال مرز بین انواع مختلف سنگها است و با یک افزایش تند در سرعت امواج PوS مشخص می شود . این قسمت از زمین بنام“ پوسته ” زمین معروف است که درمقایسه با شعاع زمین ضخامت نا چیزی دارد . ضخامت پوسته زمین در زیر اقیانوسهانازکتر از قاره ها است .( حداقل 10 کیلومتر در زیردریاهاوحداکثر 60 کیلومتر در زیر خشکیها )
پوسته زمین از دوبخش تشکیل می شود :
!!
بخش سیال (SIAL )
بخش سیال (SIAL )که بیشتر از سنگهای گرانیتی و گرانودیوریت تشکیل و بعلت فراوانی عناصر سلیسیم و آلومینیوم ( SI-AL ) بنام سیال خوانده می شود.
!!
بخش سیما ( SIMA )
بخش سیما ( SIMA )که قشر زیرین پوسته است و بیشتر از بازالتی تشکیل شده وبه علت دارابودن سیلسیم ومنیزیم ( SI-MG ) به نام سیما معروف است .
البته از تخریب سنگهای دو بخش بالا طبقه رسوبی تشکیل می گرددکه شامل آبرفتها ونهشته های مختلف است .ضخامت این طبقه در گودیها گاهی به 10 کیلومتر می رسد وبعضی جاها دگرگون شده اند.

گوشته یا جبه (mantle)
دومین گسستگی که در روند امواج منتشر شده از زلزله ها مشاهده می شود در عمق 2900کیلومتری از سطح زمین است و بنامگوتنبرگ”معروف است.
حد فاصل بین گسستگی موهوروویچ وگوتنبرگ بنام گوشته معروف است.در گوشته نیز خصوصیات امواج لرزه ای تغییر می نمایدکه با توجه به همین تغییر به چندبخش تقسیم می شود:
الف ) لایه بالایی : این بخش منشاء بسیاری از فعالیتهای زمین شناسی است همانندفغالیتهای ماگمایی ، زلزله های عمیق و تغییر مکان قاره ها.بخش بالایی همراه با پوسته یک لایه به ضخامت 70تا 100کیلومتررا تشکیل می دهدکه از سنگهای سخت وشکننده تشکیل می دهدوبنامسنگ کرهخوانده می شود . سنگ کره به قطعاتی تقسیم شده که به هر یک از آنها“صفحه” می گویند. صفحه ها نسبت به یکدیگر در حال تغییر و جابجائی می باشند که این حرکتها رویدادهای زمین شناسی را بوجود میآورد. محققین زمین شناسی بر وجود سنگهای فو ق بازی در این قسمت اتفاق نظر دارند، اما در مورد توزیع آن اتفاق نظر ندارند.
در زیر سنگ کره ناحیه ای به نامسست کرهمعروف است .سرعت امواج لرزه ای در این قسمت کاهش می یابدوبه لایه ای کم سرعت هم معروف است.
ب)- ناحیه عبور :این منطقه بین 400 تا حدود 1000 کیلومتری عمق زمین است . در این قسمت شاهد افزایش نسبی سرعت امواج هستیم که بیانگر تغییر ماهیت سنگهای این قسمت است
ج )- گوشته پائینی : از عمق 1000 تا 2900 کیلومتر عمق زمین است . در این قسمکت سنگها چگال وبسیار الاستیک اند وسرعت امواج زلزله بصورت تقریباً یکنواختی افزایش می یابد.
در زیرگوشته زمین از عمق 2900 کیلومتری تا مرکز زمین هسته زمین قراردارد. درهسته زمین د عمق 5120 کیلومتری یک انفصال در خواص الستیک هسته وجود داردکه هسته رابا توجه به آن بدو قسمت خارجی و داخلی تقسیم می کنند. از آنجا که امواج عرضی از هسته خارجی عبور نمی کنند بایستی این قسمت را مایع دانست و چون درهسته داخلی سرعت امواج افزایش می یابد این قسمت را جامد می دانند.

هسته(core)

جنس هسته زمین را بیشتر نیکل و آهن تشکیل داده است . هسته نقشی درحرکت ورقه های سنگ کره ندارد ولی منبع تولید میدان مغناطیسی زمین است.
پوسته زمین به انضمام قسمت بالائی گوشته فوقانی قسمت سخت زمین را تشکیل می دهند که سنگ کره یا لیتوسفر خوانده می شود و بر سست کره که حالت خمیری دارد واقع شده است . ضخامت لیتوسفربطور متوسط 100کیلو متر است.لیتوسفر به صفحه های مجزائی تقسیم می شود که این صفحه ها ثابت نیستند و دائماً در حال حرکتندکه منجر به ایجاد پدیده های مختلف تکتونیکی می گردد.
لیتوسفر از شش صفحه اصلی بنامهای افریقا،اوراسیا،امریکا،آرام،استرالیاوقطبی بعلاوه چند صفحه کوچکتر تقسیم شده است.حرکت صفحه ها نسبت به هم به سه طریق انجام می گیرد :
الف )- در پشته های اقیانوسی صفحه ها از هم دور می شوند ومواد مذاب درون زمین از اینجا بیرون می ریزد.
ب ) – صفحه ها بهم نزدیک وبا هم بر خورد می کنندویک صفحه به زیر دیگری می رود ( در مرز صفحه های اقیانوسی وقاره ای)
ج ) – صفحه ها در کنار یکدیگر می لغزند.
به حالت “ الف” که ورقه ها از هم دور می شوند و باعث بیرون ریختن مواد مذاب می شود بخش “سازنده” زمین می گویند و به قسمت “ب” که که صفحه ها به هم برخورد وبه زیر یکدیگر می روند بخش “ مخرب ” می گویند.
بیشتر فعالیتهای تکتونیکی مثل زلزله هادر حاشیه صفحه ها ی پوسته زمین رخ می دهد و قسمت مرکزی صفحه های زمین کمتر دچار زلزله شده اند، و همینگونه زلزله ها در محل برخورد صفحه های قاره ای اتفاق می افتد .
درمحل دور شدن صفحه ها از هم در پشته های اقیانوسی مواد مذاب بیرون ریخته و منجمد می شوند و بخشی از صفحه ها تولد شده از محور میانی از هم دور می شوند ، وبعد از طی مسافتی نسبتاً طولانی صفحه های مزبور دوباره در گوشته فرو رفته ومدفون می شوند وموجب ایجاد گودالهای عمیقی میگردد نظیر گودال ماریان ، کوریل و…..
تکتونیک صفحه ای از محور بر آمده اقیانوسها متولدو بطور جانبی گسترش می یابد و سرانجام به اعماق گوشته رانده می شود. قاره ها دارای ضخامت زیاد هستند و ازنظرترکیب شیمیائی و جنس با صفحه های اقیانوسی تفاوت دارندودر صفحه های اقیانوسی همانند میخ قراردارن یا همانندچوب پنبه که در آب شناور است قرار دارندودر نتیجه قاره ها نیز در حرکت صفحه ها شرکت می کنند.
زلزله هادر جاهائی که صفحه ها با هم اصطکاک دارند یا جاهایی صفحه ها در مقابل هم واقعند و یا جاهایی که صفحه ها بدرون زمین فرو می روند مشاهده می شوند.

منبع : http://daneshnameh.roshd.ir

+

در طول تاریخ حیات بشر زلزله های زیادی رخ داده است که همین امر باعث شده تا بشر دلایلی برای چرایی وقوع زلزله ذکر نماید . در دوره های قدیم وباستان که علم ودانش بشری اندک بوده ونسبت به پدیده های مختلف طبیعی جهل داشته و در عین حال بدنبال منشاءآنها هم بوده است و چون علتی را نمی دیده منشاء حواذث طبیعی مثل زلزله را به نیروهای ناشناس غیرطبیعی و ماوراء طبیعی نسبت می دادند . زلزله را خشم خدایان بر بشر یا خشم پلوتون می دانستند. با افزایش علم وبالا رفتن سطح دانش انسان بتدریج بدنبال منشاء و علل حوادث طبیعی در خود طبیعت رفت .
ارسطو معتقد بود که در حفره های زیر زمین گازهای وجود دارد ، زمانی که این گازها رها می شوند باعث ایجاد زلزله می شود . البته این نظریه را می توان در زلزله هایی که اطراف آتشفشانها رخ می دهد تا حدودی بکار برد.
به استثنای زلزله هایی که اطرف آتشفشانها رخ می دهد زلزله نتیجه عکس العمل ناگهانی وسریع پوسته زمین در مقابل نیروهای شدید، کند ولی مداومی است که در درون زمین تدریجاً از بین می روند، این عکس العمل در ساختمان زمین شناسی موجب ایجاد گسل می شود . بعبارت دیگر سنگهای تشکیل دهنده زمین ، در طول عمر خود ، سخت تحت تاثیر نیروهای مختلف قرار می گیرند و نتیجه اعمال این نیروها ، تولید نیروهای داخلی در آنهاست که شدت آنها بر واحد سطح “ تنش ” خوانده می شود . تا زمانی که تنش موثر برسنگ از حد تحمل سنگ تجاوز نکند سنگ پایدار می ماند، هنگامی که تنش موثر برسنگ از حد تحمل تجاوز کند سنگ گسیخته و گسل ایجاد می شود . ضمن ایجاد گسل ارتعاشاتی بوجود می آید که منجر به زلزله می شود.
اگر نیروی کند ومداوم که مقدارجابجائی ناشی ازآن بر حسب سانتی متر در سال قابل اندازه گیری باشد،سنگهای سخت ومستحکم را تحت تاثیر قرار دهد، سنگهای مزبور با سرعت چندین متر در هزارم ثانیه شکسته می شوند ، که همان گسل است . جابجائی زمین بر اثر زلزله ممکن است افقی ،قائم ،مایل یا مورب باشدومیزان آن ممکن است ازیک سانتی متر تا بیست مترتغیر کند . پهنای منطقه گسل دهها تا صدها متر بوده وطول آن از یک تا هزارکیلومترمی تواند باشد .
اگر چه ایجاد گسل نتیجه زمین لرزه ها است اما اکثر زلزله ها روی گسل های قدیمی متمرکزند.
زلزله پدیده انفجاری است که در آن میلیونها گسیختگی کوچک به دنبال هم بکار می افتند ومانند یک انفجار شیمیایی میلیونها واکنش شیمیایی بدنبال هم درآن نقش دارند. رابطه گسلـ زلزله رابطه ای دوطرفه است . وجود گسل های زیاد دریک منطقه موجب بروز زلزله است .زلزله گسل جدیدی را بوجود می آورد ودر نتیجه تعداد شکستها زیادتر شده وبه این ترتیب قابلیت زلزله در این منطقه افزایش می یابد.
بنابراین می توان نتیجه گرفت نیروهای مختلف مجموعه سنگی را تحت تاثیرقرارمی دهند . مجموعه مزبور کمی تغییر شکل می دهد ولی با توجه به خاصیت پلاستیکی خود مقاومت می کند. دراین حال کشش های درونی در مجموعه مزبور متمرکز می شوند ، هنگامی که این نیرو خیلی زیاد شود و از آستانه مقاومت سنگ تجاوز کند سنگ شکسته شده وتنشها را آزاد می کند در این حالت دوطرف شکستگی دچار جابجائی شده تا حدی که نیروهای مزبور را خنثی نماید . این همان فرضیه پلاستیکی “ رِد ” است .
البته غیراز شکست وجابجائی سنگها عواملی مثل فروریختن سقف غارهای زیرزمینی ، انفجارهای هسته ای ، انفجارهای آتشفشانی نیز می تواند ایجاد زلزله نماید.

منبع : http://daneshnameh.roshd.ir

+ 

نام فارسي : آلكساندر فلمينگ
سال ولادت و فوت : 1955-1881 میلادی
مليت : اسکاتلند آلكساندر فلمينگ كاشف پني‌سيلين در سال 1881 در «لاچفيلد» اسكاتلند زاده شد. وي از مدرسه‌ي پزشكي بيمارستان «سنت‌مري» لندن فارغ‌التحصيل شد و پس از پايان تحصيلات به تحقيق و بررسي در زمينه‌ي ايمني‌شناسي و مصونيت‌ها پرداخت. سپس به عنوان پزشك نظامي در جنگ جهاني لول زخم‌هاي عفوني را مورد مطالعه قرار داد و متوجه شد كه اغلب مواد ضد عفوني كننده خيلي بيش از آنكه ميكروب‌ها را از پاي درآورند سلول‌هاي بدن را از بين مي‌برند.
+ 

ضدعفوني کننده ها دسته اي از مواد شيميايي هستند که با اثر بر باکتريها ، ويروسها ، قارچها ، اسپور باکتريها و ساير اورگانيسمها آنها را از بين ميبرند و يا از رشد آنها جلوگيري ميکنند. مواد ضدعفوني کنندهاي را که براي سطح پوست و بدن و در بافتهاي زنده استفاده ميشوند، گندزدا (Antiseptic) ميناميم.

مواد ضدعفوني کننده ابزار ، وسايل ، لباسها ، کاشيها ، وان حمام ، دستشويي و حمام را ضد عفوني کننده (Disinfection) مينامند. استفاده از ضدعفوني کنندهها براي تامين سلامتي بسيار ضروري است و از عوامل مهم پيشگيري از بيماريها بخصوص ، بيماريهاي مسري ميباشد.

نکات قابل توجه در استفاده از ضدعفوني کننده ها

ضدعفوني کننده ها و گندزداها تنها براي استعمال خارجي است و از ورود آنها به دهان ، چشم ، گوش و دستگاه تنفسي جدا بايد جلوگيري کرد.
عوامل بي
اثر کننده ضدعفوني کننده ها را بايد شناخت و از تماس آنها با هم جلوگيري کرد. مثلا تي کشيدن و تميز کردن با ابر و اسفنج باعث بي اثر کردن مواد ضدعفوني کننده ميشود. علت اين امر را اين گونه ميتوان بيان کرد که چوب ، کتان ، پارچه ، لاستيکها و پلاستيکها سبب خنثي و بي اثر کردن فنل ها و ساولن ميشوند.
مواد ضدعفوني کننده را نبايد با هم
استفاده کرد. مثلا صابون ، ساولن را بي اثر ميکند. مواد ضدعفوني کننده را بايد در مقادير کم استفاده کرد. اثر ميکرب کشي هر گندزدايي با آب داغ بيشتر ميشود. (با آب ژاول و يد ، اين کار را نکنيد)

ضدعفوني کننده هاي متداول

آب ژاول
ماده اصلي موجود در آب ژاول ، هيپوکلريت سديم و ترکيبي فوق العاده قوي است که درصد خيلي کم از آن (5%) را در آب حل
ميکنند و با نامهاي مختلف تحت عنوان سفيد کننده به بازار عرضه ميکنند و براي ضدعفوني لگن و وان حمام ، لباسها ، ديوارهاي حمام ، توالت و آشپزخانه مناسب است و نيز در ضدعفوني آزمايشگاههايي که در معرض ويروس هپاتيت قرار دارند (بخش همودياليز) ، استفاده ميشود.
محلول هيپوکلريت يا آب ژاول ، تمام ميکروبها اعم از
قارچ ، ويروس و باکتري را نابود ميکند. آب ژاول را بايد در ظروف مات و سربسته نگهداري کرد و از بکار بردن آن به همراه جوهر نمک (اسید کلریدریک) بايد جدا خودداري کرد.
ساولن

ساولن در ضدعفوني سريع ابزارها و وسايل
پزشکي و جراحي و همچنين شستشوي دست جراح و تميز کردن زخمها کاربرد دارد. همچنين محلول يک درصد آن براي ضدعفوني زخمها و شستن پوست دست و بدن بسيار مناسب است. اين ماده باکتري کش قوي است، ولي بر ويروسها اثري ندارد.
از تماس ساولن با چشم
و گوش بايد جلوگيري کرد. ورود آن در گوش باعث کر شدن ميشود. ساولن بايد به دور از نور و در ظرفهاي کدر نگهداري شود. درب ظروف محتوي ساولن نبايد چوب پنبه اي و پلاستيکي باشد. زيرا اين مواد ، ساولن را خراب ميکنند. ساولن توسط صابون شسته و بي اثر ميشود.
فرمالدئيد

فرمالدئيد ميکروب
کشي قوي است و تمام انواع ميکروبها را نابود ميکند. غلظت يک درصد آن ، ضد ميکروب سل است. از اين ماده براي ضدعفوني اماکن و وسايل ، ابزار جراحي ، دستگاه دياليز و آندوسکوپي استفاده مي شود.
فرمالدئيد براي ضدعفوني کردن مکانهايي که
ميکروبهاي تبزا ، ميکروب عامل سوزش طحال ، ميکروب سل و ميکروب عامل خونريزيهاي شديد آلوده شده باشند، بسيار مناسب است. براي اين منظور ميتوان نيم ليتر از اين محلول را در ظرفي روي اجاق قرارداد تا بخارهاي حاصل از آن اتاق را ضدعفوني کند. توجه کنيد که بخارات آن سمي است و نبايد در معرض آن قرار گرفت. از فرمالدئيد ميتوان براي ضدعفوني کردن زخم و پوست استفاده کرد چون سمّي و فرار است.
فنل

فنل در غلظت دو درصد اکثر ميکروبها
را از بين ميبرد. در بيمارستانها براي ضدعفوني سطوح و ظروف آزمايشگاهي استفاده ميشود و نيز در صابونها و شامپوها به عنوان ماده محافظ بکار ميرود. فنل يک ضدعفوني کننده مناسب براي مدفوع است، لذا از محلول 50 درصد آن در برخي از صابونهاي دستشويي نيز استفاده ميشود. فنل براي انسان سمي است.
کلر

کلر عنصري است که در ساختمان بسياري از رنگ برها و سفيدکننده ها و
ضدعفوني کننده ها بکار مي رود. کلر بر هر سه دستـه ميکروبها ( قارچ ، باکتري و ويروس ) فعال است. کلر براي ضدعفوني آب استخر و آب آشاميدني استفاده مي شود. و همچنين از پرکلرين ضد عفوني سبزيها و ميوه جات استفاده مي شود.

منبع:وبلاگ اموزگار پنجم به مدیریت اقای غلامحسین پناهنده

 

+ نوشته شده در  پنجشنبه نوزدهم دی 1387ساعت 12:0  توسط گروه اموزشی منطقه 15  | 

فسيل بسازيد

هدف از اين صفحه ي درس :

دانش آموزان از طريق بحث و گفت و گو درباره ي فسيل ها اطلاعا جمع آوري مي كنند و نيز با انجام دادن فعاليتي فسيل مصنوعي مي سازند .

مواد و وسايل لازم : مقداري خمير مجسمه سازي ، صدف ، كمي روغن ، مقداري گچ بنايي ، آب و رنگ .

آمادگي از قبل : ضمن هماهنگي با مسئولان مدرسه محل مناسبي براي انجام فعاليت پيش بيني كنيد .

راهنماي تدريس 

شروع كنيد:

توجه دانش آموزان را به فعاليت ((فكر كنيد )) اين صفحه جلب كنيد و از آنها بخواهيد  درباره ي سؤالات با افرا گروه خود گت و گو كرده و پاسخ ها را با ذكر دليل و نام افراد گروه  بر روي ورقه اي يادداشت كنند .سپس چند دقيقه فرصت دهيد تا هر گروه پاسخ هاي خود را با گروه ديگر عوض كرده و زير برگه اظهار نظر كند (با نام افراد گروه خود )

هدايت كنيد :

در زماني كه گروه ها  به اظهار نظر درباره ي پاسخ ها مي پردازند ، از آنها بخواهيد به دلايل دوستانشان توجه كنند و زمان نوشتن نظريات خود ، در رد مواردي كه موافق نيستند ، عبارت ((پيشنهاد من اين است ..............) را به كار برند .

شيوه هاي برخورد شما  در زماني كه مي خواهيد نظر دانش اموزي را رد كنيد ، به دانش آموز ياد مي دهد در موارد مشابه چگونه عمل كنند.با شيوه  ي مناسبي كه انتخاب مي كنيد ، به آنان آموزش مي دهيد كه در رد نظر ديگران با احتياط عمل كنند. شما با استفاده از عبارتهايي مثل :

-        نظر جالبي است ، م هم نظري دارم كه ..........  شما چه فكر مي كنيد ؟

-        چه فكر جالبي ! اما شايد بتوان به اين ترتيب هم انجام داد كه ......................

-        به دانش آموزان نشان مي دهيد كه براي نظرياتي كه ارائه مي كنند احترام قائليد ، حتي اگر با آن ها موافق نباشيد .

 

در مورد سؤال اول فعاليت فكر كنيد انتظار مي رود كه دانش آموزان به مقاوم بودن اعضاي سخت بدن جانداران در برار عوامل محيطي ، كه در طي ساليان دراز تقريباً بدون تغيير مي مانند اشاره كنند . در مورد سؤال دوم به از بين رفتن سريع تر جانور در خشكي به دليل قرار نگرفتن در رسوبات را بيان كنند.

برگه هاي آن ها را براي قرار دادن در پوشه هاي كار جمع آوري كنيد .سپس آن ها را براي قرار دادن در پوشه ي كار جمع آوري كنيد .سپس از گروه ها بخواهيد فعاليت ((فسيل بسازيد)) را بخوانند و مطابق دستوالعمل ، آن را به ترتيب انجام دهند .

مشاهده كنيد :

 در حين ساختن فسيل ها به همه ي گروه ها سركشي كنيد

 آيا بچه ها به يكديگر اجازه فعاليت مي دهند ؟

آيا مطابق مرال كتاب كار را انجام مي دهند ؟

 آيا در پايان ، كار قابل قبولي را ارائه مي دهند ؟

 آيا بعد از پايان كار ، محيط را تميز مي كنند؟

 با فهرستي كه از قبل تهيه كروه ايد ، دو يا سه گروه را مورد ارزيابي قرار دهيد .

ساده ترين راه براي نشان دادن چگونگي تشكيل شدن فسيل به دانش آموزان ، ساختن قالب خارجي از يك جسم  .البته اگر به جاي گچ بنايي از گچ قالب گيري دندان پزشكي  استفاده شود ، بهتر است .اگر صدف كالي در اختيار داريد ، از دانش آموزان بخواهيد اين عمل را در مورد هر دو روي ي صدف انجام دهند . سپس دو قالب صدف را با چسب به هم بچسبانيد تا فسيل كاملي  داشته باشيد.

مركز علوم : فسيل هاي گروه ها را برا يمدتي در محل مناسبي در معرض ديد انها قرار دهيد .

فعاليتهاي پيشنهادي :

1-    از دانش آموزان بخواهيد در منزل با خاك رس  يا گچ از اثر كف پا يا دست خود نمونه اي تهيه كنند .آن ها را به دلخواه

رنگ آميزي كنند و نام خود را بر آن بنويسند و به كلاس بياورند .

2-    گل رس را به ارتفاع پنج سانتي متر در يك ظرف مسطح فلزي يا چوبي پهن كنيد و از دانش آموزان بخواهيد پنجه ي خود را به آرامي در آن فرو كنند . پس از خشك شدن گل ، هر كس جاي دست خود را پيدا كند نامش را روي آن بنويسيد.

+ نوشته شده در  جمعه بیست و نهم آذر 1387ساعت 13:19  توسط گروه اموزشی منطقه 15  | 

فسيل

هدف  از اين صفحه درس :

دانش آموان مشاهدات خود را به درستي تفسير كرده و درباره ي چگونگي تشكيل فسيل اطلاعات جمع آوري كنند.

آمادگي از قبل :

نمونه هاي فسيل يا تصوير هاي مناسب و مرتبط با موضوع اين صفحه را تهيه كنيد و در مركز علوم قرار دهيد ، براي آماده سازي فضاي كلاس و هماهنگ كردن آن با موضوع درس ، دانش آموزان را به كمك بگيريد .

راهنماي تدريس

شروع كنيد :

براي تدريس اين صفحه ، ابتدا لازم است از تصور دانش آموزان در مورد وا‍ژه ي ((اثر )) آگاه شويم .عموماً بچه ها اين واژه را در صحبت هاي خود بسيار به كار مي برند .براب اين كار از گروه ها بخواهيد با مشورت هم راه يا راه هايي را پيشنهاد كنند كه معناي

 واژه ي (اثر )  را به طور عملي نشان دهند .آن ها مي توانند اثر سكه را با مداد بر روي كاغذ يا اثر انگشت جوهري را بر روي كاغذ و ...

نشان دهند . مي توانيد مقداري گل رس يا خمير بازي به گروه ها بدهيد و از آن ها بخواهيد با هر وسيله اي كه مايل اند ، در آن اثري

ايجاد كنند و به گروه ها ي ديگر نشان دهند و آن ها حدس بزنند كه براب ايجاد اثر از چه وسيله اي استفاده شده است .اين فعاليت را مي توانند با خاك نرم يا پودر گچ انجام دهند .(تلفيق بازي با آموزش )

در انتهاي كار ، آن ها را براي نصب روي تابلوي علوم جمع آوري كنيد .

اگر فضاي كلاس را با موضوع درس هماهنگ سازيد ، دانش آموزان را با كسب اطلاعات تازه در مورد آن موضوع و نيز ارائه ي

آن چه مي دانند  ، تشويق مي كنيد .براي اين كار از دانش آموزان كمك بگيريد . مي توانيد اين وظيفه را بين گروه هاي مختلف تقسيم كنيد يا با روش مناسب ميان آنها رقابت ايجاد كنيد .

هنگامي كه آموزش به كودكان يك واژه ي آشنا مثل ((اثر )) يا (( تغيير)) را به كار مي بريد ، لازم است از تصور كودكان در مورد آن واژه مطلع شويد و دريابيدآن واژه  را چگونه بايد به كار بريد تا هم با آموخته هاي دانش آموزان سازگار باشد و هم مفاهيم علمي را خدش دار نكند .

حال از دانش آموزان بخواهيد متن را در گروه بخوانند و درباره ي ان با يك ديگر گفتگو كنند .چنان چه فسيل در اختيار داريد ، آن را به گروه ها بدهيد تا از نزديك مشاهده كنند.

بپرسيد: چرا به فسيل ، سنگواره  مي گويند ؟

(اجازه دهيد دانش آموزان تصوراتشان را بگويند )

-        گياه يا جانور براي تبديل شدن به فسيل چه تغييري كرده است ؟

-        از كجا مي فهميم كه ميليون ها سال از عمر فسيل گذشته است ؟

(پاسخ ها را بشنويد )

سپس از گروه ها بخواهيد درباره ي فعاليت ((تفسير كنيد ))اين صفحه با يك ديگر گفت و گو كنند . اعضاي گروه ها نظرياتشان را در گروه بيان كنند و ديگران پس از شنيدن گفته ها به اظهار نظر بپردازند .

مشاهده كنيد :

در حين گفتگو ي دانش آموزان در چند گروه حاضر شويد و آن ها را با دقت مشاهده كنيد .در زمان حضور در گروه ها در كار دانش آموزان مداخله نكنيد .فقط ببينيد آيا در ارتباط با موضوع با يكديگر گفت و گو مي كنند ؟ آيا مي توانند بين قسمتهاي مختلف يك تصوير ارتباط برقرار كنند؟ آيا به گفته هاي يك ديگر توجه نشان مي دهند / و .......... با تهيه ي

فهرستي از انتظاراتتان آنه ا را مورد ارزيابي قرار دهيد .در پايان ، از يك گروه بخواهيد تنيجه ي فعاليت خود را به كلاس ارائه دهد و دانش آموزان

ديگر آن را اصلاح و تكميل كنند.

آموزش دهيد :

اگر جاندار پس از مرگ به ته دريا افتد ؛ رسوبات روي آن را مي پوشاند و جسد جاندار را دور از عوامل تجذيه قرار مي دهند.

ممكن است جسد جاندار به همان صورت باقي بماند ولي در بيشتر اوقات جسد پس از مدتي تجذيه مي شود و قالبي از آن در بين رسوبات باقي مي ماند .ممكن است اين قالب بعدها توسط مواد رسوبي كه در آب حل شده اند و همراه آب هاي فرو رو به آن محل مي رسند ، پر شود و قالبي سنگي از جسد جاندار به وجود آورد.

+ نوشته شده در  جمعه بیست و نهم آذر 1387ساعت 12:53  توسط گروه اموزشی منطقه 15  | 

سنگ هاي رسوبي كتاب تاريخ زمين

هدف از اين صفحه درس :

 دانش آموزان آموخته هاي خود را به كار گيرند و براي نشان دادن چگونگي   تشكيل لايه هاي رسوبي زمين ، آزمايشي را طراحي كنند.

آمادگي از قبل : از دانش آموز بخواهيد گزارش و نمونه ي آزمايش فعاليت خارج از مدرسه را به كلاس بياورند.

راهنماي تدريس

شروع كنيد :

از دانش آموز بخواهيد كه متن فعاليت اين صفحه را ابتدا در گروه بخواند ، درباره ي آن گفت و كو كنند و هر وقت به توافق رسيدند ، شكل را با توجه به به آن چه خواسته شده است ، شملره گذاري كنند و پاسخ سؤال را روي برگه اي بنويسند . سپس فرصتي ايجاد كنيد  

تا يكي از دو گروه پاسخ ها را بخوانند و ساير دانش آموزان نظر بدهند .(انتظار مي رود لايه هايي كه در شكل ديده مي شود ، از پايين به بالا يعني به ترتيب تشكيل رسوب – شماره گذاري شود .) تفاوت رنگ لايه ها به دليل متفاوت بودن جنس مواد رسوب شده است .

در مورد طراحي آزمايش ، هر پيشنهادي را كه نشان دهنده ي چگونگي تشكيل لايه هاي رسوبي است .بپذيريد .ممكن است دانش آموزان با توجه به آزمايش سال گذشته ي كتاب درسي ريختن شن ، خاك نرم و خاك هاي مختلق را در شيشه ي محتوي آب و تكان دادن و بي حركت گذاشتن آن را پيشنهاد كنند . با توجه به فرصتي كه داريد ، دانش آموزان يكي ، دو گزارش را در كلاس بخوانند و پس اط اظهار نظر درباره ي  اين گزارشها ، آن ها را در پوشه ي كارشان قرار دهند .

شما نيز با طرح سؤالات مناسبي بين دانسته هاي دانش آموزان و اين درس ارتباط برقرار كنيد .

بپرسيد :اين فعاليت يادآور كدام مطلب سال گذشته است ؟ (سنگهاي رسوبي )

جدول زير را روي تخته ي كلاس رسم كنيد و از گروه ها بخواهيد با مشورت هم ، ستون اول آن را بنويسند و ستون دوم و سوم را به صورت فردي در ادامه ي درس كامل كنند.

آنچه درباره ي اين درس مي دانم

آنچه مي خواهم بدانم

آنچه ياد گرفته ام

 

 

 

ممكن است دانش آموزان نتوانند موارد مناسبي را دربارهي قسمت دوم مطرح كنند. در اين صورت ، با طرح يكي  دو سوال مناسب به آنها كمك مي كنيد  تا علاقمند شوند و نيز بياموزند كه ذهنيت خود را در رابطه با موضوع چگونه دنبال كنند يا چگونه مواردي براي هر فرد جالبتر است كه با كنجكاوي و علاقه به دنبال كسب آن باشد  و .... طرح يك يا دو مورد از علايق شما نسبت به آنچه مي خواهيد بدانيد ، شرايط مناسبي را براي ايجاد ارتباط بيشتر بين شما و دانش آموزان فراهم مي كند ؛ مثلاً : بين دايناسورها  و لايه هاي زمين چه

ارتباطي وجود دارد ؟ يا دانشمندان از كجا فهميدند كه دايناسورها اين شكلي هستند ؟ يا چرا اكنون دايناسورها نيستند؟ براي آنها چه اتفاقي افتاده است ؟

از دانش آموزان بخواهيد مطالب پايين صفحه ي كتاب را مطالعه كنند و درباره ي آن با دوستانشان در گروه به گفت و گو بپردازند .آن گاه به سؤال هايي كه در متن آمده است ، پاسخ دهند و پس از پايان زمان تعين شده ، پاسخ ها را براي كلاس بخوانند .(تصوير ، تعدادي از لايه هاي رسوبي را نشان مي دهد . درباره ي گذشته ي اين زمين مي توان گفت كه ابتدا در اين محل دريايي وجود داشته كه شدت رسوب گذاري در زمان هاي مختلف در آن متفاوت بوده است .

لايه هاي ضخيم نشان دهنده ي شدت رسوب گذاري بيشتر در زماني درازترند.در اين تصوير ابتدا لايه هاي زيرين رسوب كرده اند و سپس لايه هاي بالايي سبب سخت و سنگي شدن لايه هاي زيرين شده اند .عاقبت دريا از محل عقب نشيني كرده و اين محل به خشكي تبديل شده است .

گروه ها را تشويق كنيد كه هنگام مطالعه ي متن سؤال هايي طرح كنند و هنگام ارائه ي گزارش ، از دانش آموزان كلاس بپرسند .

در انتهاي اين بحث به دانش آموزان بگوييد كه پاسخ برخي از سؤال هاي خود را ممكن است در صفحات بعد پيدا كنند اما براي يافتن پاسخ مناسب برخي ديگر از سؤال ها ، بايد در جست و جوي راه هاي ديگري باشند

 ( مي توانيد از آن ها بخواهيد روش هاي ديگر را معرفي كننند)

وقتي از دانش آموزان مي خواهيد كه هنگام مطالعه ي يك متن از آن متن سؤال طرح كننند ، آنان وادار مي شوند بر آن چه مي خوانند

تمركز كنند ، متن رادرك كنند ، آن را با آن چه از قبل مي دانند مقايسه نمايند

 و بتوانند بين خوانده ها و دانسته هايشان ارتباط برقراكنند.اين فرايند

 ، مهارت درك مفهوم و طراحي پرسش را ر دانش آموزان پرورش مي دهد .

 

+ نوشته شده در  جمعه بیست و نهم آذر 1387ساعت 11:56  توسط گروه اموزشی منطقه 15  | 

+ نوشته شده در  سه شنبه نوزدهم آذر 1387ساعت 22:9  توسط گروه اموزشی منطقه 15  |